Мамлекеттик органЭскерүүлөр: 81
Экономика министрлиги маалымдашынча, Кыргызстанда сүт азыктары, сыр жана жумурткалардын баасы 7,8%га өскөн. Бул баанын көтөрүлүшүнө азык кошуундардын жана ветеринардык кызматтардын чыгымдарынын жогорулашы, ошондой эле сүттүн сунушундагы мезгилдик өзгөрүүлөр таасир эткен. Ошондой эле, мөмө-жемиштер жана эт азыктарынын баасы да өзгөргөнү байкалган.
Кыргызстандын экономика министрлиги ЕАЭСке мүчө эмес өлкөлөрдөн гипсокартонду киргизүүгө алты айлык убактылуу тыюу салуу тууралуу жоболоштурууну коомдук талкууга чыгарды. Мындай чара жергиликтүү өндүрүштү колдоого жана ички рынокту жеткирүү менен камсыздоого багытталган.
Кыргызстандын Экономика жана коммерция министрлиги экспорттук контролдоо жаатындагы уюмдардын уруксаттарын узартуу процедурасын жөнөкөйлөтүү боюнча жаңы жобо долбоорун коомдук талкууга койду. Мыйзам талаптарына ылайык келген учурда, уруксат каттоосун кайрадан толук өткөрбөстөн, аны автоматташтырылган жол менен узартууга мүмкүндүк берилет. Бул чек арада соодадагы кечигүүлөрдү азайтууга багытталган.
Кыргызстандын Бишкек шаарында күйүүчү май үчүн баалар 10-13-август күндөрү өзгөргөн жок. Антимонополдук жөнгө салуу кызматынын маалыматына ылайык, өлкөдө АИ-92, АИ-95 жан бензиндердин, дизель жана газдын баалары ошол бойдон калды. Бирок Тажикстан менен Өзбекстанда АИ-92 жана АИ-95 бензиндери баасы 3,5-3,9% өстү.
Кыргызстанда Министрлер кабинети экономикалык концентрацияга мамлекеттик көзөмөлдү киргизүү боюнча жаңы жобону сунуштамакчы. Анда жылдык кирешеси 1 миллиард сомдон ашкан компаниялардын биригиши же биригүүгө кошулушу алдын ала антимонополдук органдан макулдук алынганда гана мүмкүн болору белгиленет.
Кыргыз Республикасынын Экономика жана коммерция министрлигине караштуу Монополияга каршы жөнгө салуу кызматынын маалыматы боюнча, 2026-жылдын 10-августуна карата Бишкекте АИ-92 бензининин орточо баасы литри 86,9 сомду, ал эми АИ-95 – 109,9 сомду түздү. Ошондой эле дизелдик отун 99,9 сом, суюлтулган газ 48,8 сом турат. Кыргызстандагы күйүүчү майдын баасы айрым коңшу өлкөлөргө салыштырмалуу жогору экени белгиленди.
Азербайжан президенти Ильхам Алиевдин Кыргызстанга мамлекеттик сапарынын алкагында Азербайжано-Кыргыз өнүктүрүү фондунун уставдык капиталы 100 миллион доллардан 200 миллион долларга чейин көбөйтүлгөнү тууралуу келишимге кол коюлду. Бул кадам эки өлкөнүн экономикалык жана инвестициялык кызматташтыгын мындан ары өркүндөтүүгө, биргелешкен инвестициялык долбоорлорду каржылоону кеңейтүүгө жана азербайжандык инвестицияларды тартууга жол ачат.
Кыргызстандын Экономика жана коммерция министрлиги бизнес үчүн салыктар мыйзамына өзгөртүүлөрдү киргизүү боюнча жаңы мыйзам долбоорун сунуштады. Бул сунуштар бизнес жүргүзүү үчүн ыңгайлуу шарт түзүүгө жана айрым тармактардагы салымды азайтууга багытталган.
Экономика министрлиги алкоголдук продукциянын өндүрүшү жана айлануусу үчүн төлөмдөрдү 50% көбөйтүү тууралуу өкмөттүн токтомуна өзгөртүүлөрдү киргизүүнү коомдук талкууга койду. Ушул сунуштар өлкөнүн бюджетине түшкөн каражаттарды көбөйтүүгө, ошондой эле алкоголдук продукцияны көзөмөлдөөнү күчөтүүгө багытталган. Талкуу 2026-жылдын 13-августуна чейин уланат.
Кыргызстандын өкмөтү ОсОО «НООР» менен масложировой комбинатты куруу жана иштетүү боюнча инвестициялык келишимдин долбоорун бекитти. Экономика министри келишимге кол коё турганы билдирилип, бул ишке ашырыла турган ири инвестициялык долбоордун маанилүү кадамы болуп саналат.
Кыргызстанда ММКСНГнын Стандартизация, метрология жана сертификация боюнча 69-жыйыны өтүп, анда техникалык жөнгө салуу, цифрлештирүү жана соодадагы тоскоолдуктарды жоюу маселелери каралды. Иш-чаранын жыйынтыгы менен катышуучулар экономикалык кызматташтыкты кеңейтүүгө даяр экендиктерин билдирди.
Кыргызстандык делегация 21-23-июлда Түркияда «жашыл» экономика, климаттык финансалоо жана көмүртек эмиссияларын башкаруу боюнча эл аралык тажрыйбаны өздөштүрдү. Бул тажрыйба экологиялык долбоорлорду өнүктүрүүдө жана туруктуу финансалык механизмдерди жакшыртууда колдонулат.
Кыргызстанда «халал» өндүрүмдөрүнө ылайыктыгына улуттук белгини колдонуу үчүн убактылуу тартип кабыл алынды. Бул тартип «Кыргыз Республикасынын халал өнөр жайы жөнүндө» мыйзамынын алкагында жана Экономика жана коммерция министрлигинин алдындагы Халал өнөр жайын өнүктүрүү борборунун ишмердүүлүгүн жөнгө салуучу документтерге ылайык бекитилди.
Президенттин атайын өкүлү Бакыт Сыдыковдун жетектеген жыйынында эл аралык санкцияларды аткаруу жаатындагы мамлекеттик саясат талкууланды. Кыргызстандын мамлекеттик органдары менен банктар санкциялык режимдерди сыйлоо боюнча чараларын жакшыртуу боюнча иш алып барышууда. Ошондой эле, «ЭкоИсламик Банк» ачык акционердик коомуна карата санкциялар маселеси көтөрүлдү.
Монополияга каршы жөнгө салуу кызматы күйүүчү-майлоочу материалдардын (КММ) баасы көтөрүлгөнү товарлардын баасынын дароо жогорулашына алып келбеши керектигин билдирди. Алардын айтымында, аймактарда өнүмдөрдүн запасы бар болгондуктан, мындай кырдаалга негиз жок.
Экономика жана коммерция министрлигинин билдирүүсүнө ылайык, социалдык маанидеги товарлардын базарлар менен супермаркеттердеги бааларында олуттуу айырмачылыктар аныкталган жок. Ведомство баалар товардын көлөмүнө жана керектөөчүлөр үчүн ыңгайлуулукка жараша болорун белгиледи.
Кыргыз Республикасынын Экономика жана коммерция министрлиги товарларды көзөмөлдөө системасы жөнүндө токтом долбоорун коомдук талкууга чыгарды. Бул өзгөртүү 2026-жылдан баштап салык төлөөчүлөргө айрым товар категорияларынын кыймылын «Электрондук эсеп-фактура 2.0» модулу аркылуу санарип форматта көзөмөлдөөнү милдеттендирет. Система мунай жана мунай продуктулары сыяктуу товарларды камтыйт.
Кыргызстанда АИ-95 үлгүсүндөгү бензиндин тартыштыгы орусиялык компаниялардын жеткирүүлөрдү чектегенине байланыштуу. Бул тууралуу Антимонополиялык жөнгө салуу кызматы билдирди. Кызматтын өкүлүнүн айтымында, ири трейдерлер логистикалык көйгөйлөрдөн улам жоголгон көлөмдү толуктай албай жатышат.
Антимонополия кызматынын өкүлү Кыргызстандагы күйүүчү-майлоочу материалдардын (КММ) баасынын жогорулашы дүйнөлүк кырдаалга жана Жакынкы Чыгыштагы баалардын өсүшүнө байланыштуу экенин билдирди. Бирок, анын айтымында, баанын төмөндөшү дүйнөлүк мунай рыногу турукташканда гана мүмкүн болот.
24.kg маалымат агенттиги Монополияга каршы жөнгө салуу кызматы менен маек куруп, өлкөдөгү эттин баасынын өсүшүнүн себептерин жана рынокту мамлекеттик жөнгө салуу механизмдерин талкуулады. Анда азык-түлүктүн баасын кармап туруу мүмкүнчүлүктөрү тууралуу суроолорго аталган кызматтын эксперти жооп берди.
Кыргызстандын Финансылык рыногду жөнгө салуу кызматтары калктын каражатын лицензиясы жок «инвестициялык карыздар» аркылуу тартуу фактысы катталып жатканын эскертти. Бул сыяктуу иш-аракеттерди лицензиясы жок коммерциялык уюмдар жүргүзүп, калкты алдоо коркунучу бар. Регулятор жарандарды компаниянын мыйзамдуулугун текшерүүдөн өтпөсүн эскертүүдө.
Кыргызстандын экономикасында тейлөө тармагы негизги өсүү драйвери бойдон калууда. 2026-жылдын январь-июнь айларында тейлөө сферасынын көлөмү 746,6 млрд сомго жетип, өткөн жылга салыштырмалуу 6,1%га жогорулады. Розничная соода жарандардын кирешесинин жогорулашы менен өнүгүп, насыялоонун кеңейтүлүшү менен колдоого алынууда.
Мамлекеттик экономика министрлигинин маалыматына ылайык, Кыргызстанда керектөө бааларынын индекси өткөн жылдын декабрындагы көрсөткүчкө салыштырмалуу 105,5% түздү. Инфляциянын негизги өсүү себеби азык-түлүк, айрыкча нан, ун жана эт бааларынын көтөрүлүшүндө байкалууда. Баалардын өсүүсүнө дүйнөлүк ун бааларынын жана регионалдык логистикалык оорчулуктардын таасири бар.
2026-жылдын январь-май айларында Кыргызстандын орточо айлык номиналдык эмгек акысы 2025-жылдын ушул убактысы менен салыштырганда 25%га жогорулады. Министрликтин маалыматына ылайык, реалдуу эмгек акынын өсүшү 13,1%ды түзүп, эң ири өсүү чыгармачылык жана көңүл ачуу тармагында катталды.
Өкмөттүн маалыматына караганда, 2026-жылдын январь-июн айларында Кыргызстанда негизги капиталга инвестициялардын көлөмү 204,4 млрд сомду түзүп, өткөн жылдын ушул мезгилине салыштырмалуу 64,3%га өстү. Инвестициялардын өсүшү ички булактардан 1,5 эсеге, сырттан келген каражаттардан 3,2 эсеге көбөйдү.
Кыргызстанда 2026-жылдын январь-июнь айларында өнөр-жай өндүрүшүнүн жалпы көлемү 450,4 млрд сомду түзүп, өткөн жылдын ушул мезгилине салыштырмалуу 12,7%га өскөнүн Экономика жана коммерция министрлиги кабарлады. Өсүшкө азык-түлүк, металлдар жана курулуш материалы секторлору чоң салым кошту.
Кыргызстанда 2023-жылдын июн айында турак-жай-коммуналдык чарба (ЖКХ) кызматтары, анын ичинде ичүүчү суу, электр энергиясы, газ жана башка күйүүчү мунайзаттардын кымбатташы 2,4 пайызды түздү. Бул баанын өсүшү өлкөдө инфляцияны 0,28 пайыздык пунктка жогорулатууга себеп болду деп маалымдайт Министрликтин басма сөз кызматы.
Кыргызстан менен Япония чакан жана орто бизнес ишканаларды колдоону жаңы баскычка чыгаруучу кызматташтыкты баштады. Бул тууралуу КР Экономика жана коммерция министринин орун басары Беназир Нурланова Япония Эл аралык кызматташтык агенттиги (JICA) жетекчилери менен Токодо жолугушкан учурда белгиленди. Максат – Япониянын кредиттик кепилдик системасына тажрыйбасын киргизүү жана Кыргызстанда ишкерлерге жардам берүүчү бирдиктүү 'МСП-Хабты' түзүү.
Дүйнөлүк баалардын өсүшү Кыргызстандагы күйүүчү май бааларына таасирин тийгизип, бул көрүнүш транспорттук чыгымдарды кымбаттатып жатат. Эксперттин айтымында, бул фактор унаа рыногуна, анын ичинде жаңы жана эски унаалардын рыногуна, автозапчастьтарга жана тейлөө кызматтарына кандай таасир этиши мүмкүн экендиги талкууланып, өкмөт тарабынан кабыл алынып жаткан чаралар тууралуу маалымат берилди.
Кыргызстанда Налог кодексине кирген өзгөртүүлөргө ылайык, Специальная финансовая инвестиционная территория (СФИТ) «Тамчыга» ташылган товарлар, жумуштар жана кызмат көрсөтүүлөр Кошумча нарк салыгынан (КНС) бошотулат. Бул өзгөртүүлөр СФИТтин субъектерине мурда берилген жеңилдиктерди толуктап, өлкө ичинде СФИТтин өнүгүшүнө жол ачат. Жаңы мыйзамдын ишке кириши үчүн Президенттин колушу талап кылынат.
Мамлекеттик органдар бильярд кызматын көрсөтүүчү субъекттер үчүн бирдиктүү салык ставкасын 8% деңгээлинде калтырышты. Башталган салык кодексиндеги өзгөртүүлөр боюнча экономика министрлиги сауна жана баняларга ставкасын төмөндөтүү сунуш кылган, бирок бильярд боюнча салыктын өлчөмү өзгөргөн жок.
Жогорку Кеңештин жаңы кабыл алынган өзгөртүүлөрүнө ылайык, салык кызматынын чечимдерине даттануу мөөнөтү 60 күндөн 90 күнгө чейин узартылды. Бул сунуш депутат Айсаракан Абдибаева тарабынан айтылып, Кабинет министрлеринин колдоосуна ээ болду.
Экономика жана коммерция министрлиги тараптан 2027-2029-жылдар аралыгында тыйын бааларды олуттуу жогорулатуу планы сунушталып, бул жаңы саясатты коомдук талкууга чыгарылды. Максат — тамеки пайдаланууну азайтуу жана бюджеттин кирешесин арттыруу.
Кыргызстандын Экономика жана коммерция министрлиги өз ара соода-экономикалык байланыштарды чыңдоо максатында Өзбекстандагы «Ташкент» эркин экономикалык аймагы менен кызматташууга даярдыгын билдирди. Бул кадрлар саясий жана экономикалык жактан регионалдык рынокто эки өлкөнүн кызматташтык алакаларын кеңейтүүгө багытталган.
Кыргызстандын Экономика жана коммерция министрлигинин алдындагы Финансового рынокту жөнгө салуу жана көзөмөлдөө кызматы (Финнадзор) виртуалдык активдерди алмашуу жана соода жүргүзүү боюнча иш жүргүзүүгө берилген лицензияларды, мыйзам талаптарын бузгандыгы үчүн, эки криптобиржадан — «Гринекс» жана «Онли Файненс» компанияларынан кайтарып алды.
Экономика жана коммерция министрлиги ишкерлерге ЕАЭБ техникалык регламенттерин аткарууну тастыктоо боюнча сертификаттарды алуу учурунда делдалдардын кызматтарын колдонбоону сунуш кылууда. Бул кадам продукциянын мыйзамдуу жана сапаттуу болушун камсыздоо максатында жасалууда.
Экономика жана коммерция министрлиги индустриалдык жамгырлар менен өндүрүштүк аймактар үчүн мыйзамдуу нормаларды бекитүү максатында Земель кодексине өзгөртүүлөрдү киргизүүнү сунуштайт. Бул демилге коомдук талкууга чыгарылды жана өлкөдө инвестицияларды жана өндүрүштү өнүктүрүүгө багытталган.
Кыргызстандын делегациясы Сингапурда Moody’s рейтинг агенттигинин өкүлдөрү, каржы институттары жана эл аралык инвесторлор менен жолугушуп, өлкөнүн кредиттик рейтингин кайра карап чыгуу маселесин талкуулады. Бул тууралуу Экономика жана коммерция министрлигинен кабарлашты.
Кыргызстандын экономикасы жогорку туруктуулукту көрсөтүп, 2021-2025-жылдар аралыгында жылдык орточо өсүү 9,2% түздү. 2026-жылдын январь-май айларында ВВП өсүшү 12,2% жетти. Министрликтин планында 2030-жылга карай ВВП көлөмүн 30 миллиард долларга чыгарып, калктын турмуш деңгээлин жогорулатуу максатында стратегиялык чаралар каралган.
31-августка карата Кыргызстанда 40ка жакын жаңы өнөр жай ишканасын ачуу пландалууда. Бул жаңы ишканалар өлкөдө 100 жаңы өндүрүштү түзүү боюнча мамлекеттик программаны улантуунун бир бөлүгү болуп саналат. Азыркы учурда ал программадан алты ишкана иштеп жатат. Бул маалыматты Экономика жана коммерция министрлигинин башкы адиси Айжан Джумашева ырастады.
Бул объект жөнүндө бир нерсе билесизби? Толуктоо сунуштаңыз — жарыялаганга чейин текшерүүдөн өтөт.
Кырлар — бир Story ичиндеги биргелешкен эскерүүлөр. Профилди ачуу үчүн түйүндү басыңыз.
