Мамлекеттик органЭскерүүлөр: 613
Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети — Кыргызстандын аткаршы бийлигинин органы болуп саналат. Ал мамлекеттин Президенти тарабынан жетектейт. Министрлер Кабинетинин түзүмү жана иши Кыргыз Республикасынын мыйзамдары менен жөнгө салынат. Медиада анын иши жөнүндө расмий сайтына шилтеме берилген.
Премьер-министрдин администрациясынын башчысы Адылбек Касымалиев өлкөнүн экономика тармактарын жана калкын күз-кыш мезгилине (2026-2027-жылдар) даярдоо боюнча совещание өткөрдү. Кабинет министрлерде 2026-жылы электр энергиясынын керектөөсүнүн 19,6 млрд кВт·саатка жетет деп күтүүдө. Бул көлөмдүн бир бөлүгүн ички ресурстардан, ал эми калганын импорттоо пландалып жатат. Ошондой эле, энергияны үнөмдөө жана калдыктардын уран сатып алуусу маселелери да талкууланган.
Юстиция министрлиги келечекте юридикалык өкилдерге окутуу тартибин жогорулай турган долбоорду коомдук талкууга чыгарды. Мыйзамга ылайык, атынан келеткендер 80 академиялык сааттык даярдыктан өтүшү керек, андан кийин мөөнөтсүз сертификат алышы мүмкүн. Бул процедура эки кайра тапшыруу мүмкүнчүлүгүн камтыйт жана окутуу тартибин бирдиктүү кылат.
Садыр Жапаров салыктык башкарууну реформалогон указга кол койду. Бул реформага ылайык, салыктык милдеттенмерин аткарууга көңүл бурган бизнеске кошумча коргоо берилет, ал эми салыктык милдеттенмерин аткарыбаган же оңой жол менен акчаны жуугандар үчүн өзүнчө реестр түзүлөт. Бул өзгөрүүлөр ишканаларды каттоодо жана иштетүүчүлөрдүн жоопкерчилигин күчөтөт.
Мамлекеттик кенеш палатасынын буйругу өзгөртүлдү. Анын курамына ылаййк, Финансы министрлиги Ош облусунун дотациялуу айылдык өз алдынча башкаруу органдары үчүн атайын техниканы лизингде алуу төлөмдөрүнө каражат бөлүп турат. Бул чечимдин максаты – аймакта инфраструктураны жана коммуналдык кызматтардын сапатын жогорулатуу. Буйругу боюнча, башка райондор өз алдынча лизинг төлөмдөрүн камсырууга милдеттүү.
Мамлекеттик министрлер кемеси Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик кыргыз кемиралдык кызматы жөнүндө жобосун өзгөртүп, ага өз тармагындагы объектилерди куруу жана оңдоо иштеринде мамлекеттик заказчик катары иштөө укугун берди. Ошондой эле, бул өзгөрүүлөр менен ГТСнын жаңы юридикалык дареги да белгиленди.
Мамлекеттик министрлер кемеси Акыйкатчы (Омбудсман) жөнүндө конституциялык мыйзамга өзгөртүүлөрдү киргизүү боюнча долбоор боюнча корутундуну жактырды, бирок анын бир катар жоболоруна каршылык билдирди. Анын ичинде жашы боюнча чек араларды белгилөө, орун басарлардын санын көбөйтүү жана жарандардын кайрылууларын кароо мөөнөтү сыяктуу маселелер көтөрүлгөн.
Мамлекеттик министрлер кемеси «Жыргалан» горчилик курортун ачууга даярдык көрүү жана иш-чараларды өткөрүү үчүн уюштуруу курамын түздү. Бул курорт «Бардык мезгилдик тоо кластери «Ала-Тоо Резорт»» деген мамлекеттик маанидеги долбоордун биринчи фазасы катары ачылат. Министрлер кемесинин төрагасы Адылбек Касымалиевдин 2026-жылдын 2-октябрындагы № 755-т буйругу менен курамы түзүлдү. Курамына көптөгөн министрлер жана мамлекеттик органдардын башчылары кирген.
Кыргызстан Премьер-министрлер Кабинети тарабынан мамлекеттик башкаруунун алдындагы демографиялык саясат боюнча кеңеш түзүү жөнүндө маалымдама чыкты. Бул кеңеш Кыргыз Республикасынын демографиялык саясаты концепциясын 2040 жылга чейин ишке ашыруу максатында түзүлүп жатат. Ушул маселе боюнча тиешелүү буйрук 1-октябрь күнү № 752-т менен кол коюлган.
Жогорку Кеңештин заседамында депутат Улан Сариев муниципал жерлерди ижарага берүү маселесин Министрлер Кабинетинин чечими менен чечүү мүмкүнчүлүгүн камтыган мыйзам долбоорунун нормасынын Конституцияга карама-каршы келет деп билдирди. Анын айтымыша, муниципал жерлерди башкаруу чечими жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарында калууга тийиш. Министрлер Кабинетинин төрагасынын орундар курамындагы Данияр Амангельдиев бул маселени тактоо зарыл экендигине макул болгон.
Жалал-Абад облусунун Ноокен районундагы жер тил ордуна өткөрүлүп жаткан 9,16 гектар жерди айыл чарба максаттуу жерлеринен жашоо пункту жерлерине өткөрүү жөнүндө Мамлекеттик кеңеш токтомун кабыл алды. Бул жерлерди жашоо үчүн жеке турак жай куруу максатында колдонуу үчүн жер тил ордуна өткөрүү пландалып жатат. Токтомун аткаруу боюнча Ноокен районунун мамлекеттик администрациясына милдет берилген жана аткарууну Президенттин Администрациясы көзөмөлдөйт.
Кыргызстандын Министрлер Кабинети улуттук маанилүү дары-дармектер жана медициналык каражаттардын тизмелерин 2026-2028-жылдар мезгилине бекитти. Бул чечим мамлекеттик каражаттарды оптималдуу пайдаланууну жана элдин эффективдүү медициналык жардамга жетүү мүмкүнчүлүгүн жогорулатуу максатында көрүлдү. Потөрү Министрлер Кабинетинин төрагасы Адылбек Касымалиев кол койгон.
Мамлекеттик кенештин заседамында Министрлер кабинетинин төрагасынын орунダルмы Данияр Амангельдиев айтканы боюнча, кытай инвесторлор тобу Майлуу-Суу лампозаводунун калдыктарын колдонуп шынылык картон өндүрүүгө даяр экен. Депутаттар инвестиция тартуу жана мамлекеттик органдардын иши боюнча маселелерди көтөрүштү.
Кабинет министрлеринин төрагасынын орундар тарабынан берилген маалыматка ылайык, Кыргызстанга 2025-жылы келе турган түз чет элдик инвестициялардын көлөмү 2 миллиард доллардан ашып кетет. Жогорку Кеңештин заседаында бул маселе талкууланып, инвестицияларды тартуу механизмдери, жерлерди ижарага берүү жана инвестициячы өлкөлөрдүн үлүшү сыяктуу маселелер көтөрүлгөн.
Өкмөт өнүктүрүүчүлөр үчүн жер участогун берүү боюнча кадамдык тартип сунуштады. Буга жер участогун алгач 10 жылга, андан кийин милдеттенмелерди аткаруу менен 25 жана 50 жылга чейин узартуу мүмкүнчүлүгү кирет. Бул жерди жана аны пайдаланууну инвестициялык долбоорлор үчүн тактоочу мыйзам долбоору менен жөнгө салынат.
Кыргызстандын министрлер кабинетинин төрагасы Адылбек Касымалиев мамлекеттик органдарга жер саясатын көзөмөлдөөнү күчөтүү тапшырмасын берди. Анын айтымыша, республиканын аймактарында 67 миң гектардан ашык жер трансформацияланган, бирок алардын 24 миң гектары толук пайдаланылбай жатат. Ошондуктан, министр жер саясатын катуу көзөмөлдөө жана трансформацияланган жерлерди толук инвентаризациялоо керектигин белгиледи.
Мамлекеттик кеңештин төрагасы Адылбек Касымалиев улуттук маанилүү иш-уюмдардын кызматкерлерин кесиптик майрамда куттуктап, Кыргызстандын авиапаркын кеңейтүү маселесин айтканы белгилүү. Анын айтымыша, бул планда эки орто аралык жана эки турбовинтовый учак сатып алуу маселесин камтыйт. Ошондой эле, өлкөдө аэропорттук инфраструктураны модернизациялоо жана Жалал-Абад облусунда жаңы эл аралык аэропорт куруу иштери жүрүп жатат.
Мамлекеттик министрлер палатасы (МП) жер тил ээ болуучу жерлерди Ош жана Нарын мэрияларына өткөрүп берүү жөнүндө буйрук кабыл алды. Ошондой эле, ипотекалык турак жай программасы үчүн жер бөлүктөрүнүн тизмеси өзгөртүлүп, Баткен жана Ош жерлери кошумча каралды. Буйрукту МП төрагасы Адылбек Касымалиев кол койгон.
Мамлекеттик министрлер кемесинин буйругу менен ОАО «ЭВА» расмий түрдө кулап кетиши жана USDKG — GOLD Dollar долбоору ишин токтотуу чечими кабыл алынды. Бул өзгөрүү менен токендарды кармангандарга акча каражаты же USDT менен алмаштыруу мүмкүнчүлүгү берилди. Мурунку пилоттук долбоордун күчүн жоготушу токендардын чыгарылышына тоскоолдук жараткан.
Кыргызстандын Министрлер Кабинети (МК) Евразиялык турукташтыруу жана өнүктүрүү фонду (ЕТТФ) менен инвестициялык кредит боюнча келишимге макул болду. Бул каражаттар Камбар-Атин ГЭС-2-нин иштөө коопсуздугун жана ишенимдүүлүгүн жогорулатуу үчүн кошумча суу кутум куруу долбооруна жумшалат. Кредит 20 жылга, 5 жылдык жумшак мезгил менен, жылдык 1% пайыздык чен менен берилет.
Эл аралык рейтинг агенттиги Moody's Кыргыз Республикасынын суверенитеттик кредиттик рейтингин B3ден B2ге көтөрүп,
Мамлекеттик министрлер кемелени азык запастарын иقليمдик кемел станцияларында белгилүү бир деңгээлде кармап турууну жана жылуулук маусымы башталышына чейин калк үчүн кемелдин баасын чектей турган келишимдер түзүүнү пландаштырып жатышат. Бул чаранын максаты — күз-кыш мезгилинде кемелдин баасынын спекулятивдик өсүшүн жана калк арасында жетишсиздикти болтурбоо.
Өкмөт кыска мөөнөткө жайга ижара берүү рыносун легализациялоого жана аны мамлекеттик салык кызматынын базасы менен байланыштырууга умтулууда. Бул чаралар көзөмөлдөөсү аз болгон рынокту расмий укуктук тармакка чыгаруу максатын көздөйт. Ошондой эле, туризмдин кызыктуу мезгилде мейманкана кызматтарынын баалары көзөмөлгө алынат. Бул чаралардын негизги максаты – мамлекеттик бюджетке салык түшүү көлөмүн жогорулатуу.
Экономика министрлиги Салык кодексине сапаттык өзгөртүүлөрдү киргизүү менен, Салык кызматынын (СК) каржылык ишке кирип жаткан салык төлөөчү менен болгон келишимдердин үчүнчү тараптарынан товарлардын келип чыгыш булагын текшерүү укугун камсыз кылууну сунуштауда. Бул өзгөртүү учурдагы «карач маектештик текшерүү» нормасына кошумча болуп, салык органдарынын ыйгарым укугун кеңейтет. Мындан сырткары, мыйзам долбоору парламентке киргизилип, депутаттар тарабынан биринчи окууда кабыл алынган.
Кыргызстандын Министрлер кабинети Бишкек шаарынын жылуулук менен камсыздоо системасын реконструкциялоо жана модернизациялоо боюнча Европей Банк реконструкция жана өнүктүрүү (ЕБРР) менен кредиттик жана гранттык келишимдерди түзүүгө макул болду. Бул долбоор жылуулук тармактарын жана насостук станцияларды жакшыртууну камтыйт. Келишимдерди акыркы кадамдар үчүн Жогорку Кеңештин жактыруусу күтүлүүдө.
Экономика министрлиги Каржы кодексине чыгуудан тыш, пландаштырылган текшерүүлөрдүн эки жаңы негизин киргизүүнү сунуштады. Бул өзгөрүү, айрыкча, Жогорку Кеңештин кароосуна киргизилген жаңы түзөтүүлөр пакетинин бир бөлүгү болуп саналат. Ушул өзгөрүүлөр, жеке ишкерлердин (ИП) мажбурлап жоюлушу жөнүндө билдирүү же инвестициялык келишимдин шарттарын инвеститор тарабынан аткарылбаганы жөнүндө мамлекеттик кураторлордон алынган маалыматтардын негизинде текшерүү жүргүзүүгө мүмкүндүк берет.
Эмгек, социалдык камсыздоо жана миграция министрлиги 31-август Кыргызстандын Эгемендүүлүк күнү жана 1-сентябрда борбор калаадагы бюджеттик мекемелердин эмгек тартиби боюнча түшүндүрмө берди. 31-август майрамдык эс алуу күнү болуп эсептелет жана ошол күнү иштегендерге эки эселенген эмгек акысын берүү же башка күнү эс алуу берүү каралган.
Кыргызстандын өкмөтү тарабынан 10-июлда чыккан №479 токтомуна ылайык, Бишкек шаарында бюджеттик кызматкерлер 31-август — Эгемендүүлүк күнү жана 1-сентябрь күндөрүн камтыган төрт күндүк эс алууну алышат. Бул майрамдык жана кошумча эс алуу күндөрү орто маяна менен камсыз кылынып, жеке сектордо 1-сентябрдын эс алуу күнү сунуш гана болуп эсептелет.
Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн төрагасы Адылбек Касымалиев 2026-жылдын 1-октябрынан тартып пенсиялардын камсыздандыруу бөлүгүн индексациялоо боюнча тапшырма берди. Ошондой эле өлкөдөгү билим берүү мекемелеринин жаңы окуу жылына даярдыгы тууралуу маселелер каралды.
Кыргызстанда октябрдан тартып пенсиянын орточо өлчөмү 12 898 сомду түзөт. Бул тууралуу өкмөттүн аппарат жыйынында премьер-министр Адылбек Касымалиев маалымат берген.
Кыргызстандын Министрлер кабинети пенсияларды индексациялоо процессинен кийин өз убагында төлөп берүү ишин камсыз кылууну тапшырды. Ошондой эле аппараттык жыйында пенсияларды жогорулатуу маселелери менен жаңы окуу жылына билим берүү мекемелеринин даярдыгы талкууланды.
2026-жылдын январь-июль айларында Кыргызстандын ички дүң продукциясынын көлөмү 1 триллион 172,7 миллиард сомду түзүп, өсүү темпи 11,1%га жетти. Өлкөдө курулуш, өнөр жай жана негизги салымдар боюнча олуттуу жакшыртуу байкалганын премьер-министр Адылбек Касымалиев белгиледи.
Кыргызстандын Мамлекеттик жер ресурстары агенттиги жер амнистиясы боюнча жарандардын менчигин бекемдөө иштерин жыйынтыктоо жөнүндө президенттин жарлыгына өзгөртүү киргизүүнү сунуш кылууда. Бул өзгөрүүлөр 2026-жылдын 14-июлунда кабыл алынган жер мыйзамдарындагы өзгөрүүлөргө байланыштуу нормалардын кайталануусун жоюуга жана укуктук тактыкты камсыздоого багытталган.
Кыргыз Республикасынын Өкмөтү азарттык бизнеске лицензия алуу документтерин жөнөкөйлөштүрүү боюнча жаңы өзгөртүүлөрдү киргизди. Эми казино, букмекердик конторалар жана виртуалдык активдер рыногунда лицензия алуу үчүн нотариалдык күбөлөндүрүү талаптары байма-бай азайтылды. Бул кадам бюрократиялык тоскоолдуктарды азайтуу жана лицензиялоо процессин жеңилдетүү максатында жасалды.
Кыргыз Республикасынын Министрлер кабинети суунун мамлекеттик кадастры менен сууну пайдаланууну мамлекеттик эсепке алуу жана көзөмөлдөө тартибин бекитти. 2026-жылдын 13-августунда кабыл алынган №544 токтом менен мамлекеттик органдар өз чечимдерин жаңы документке шайкеш келтириши керек.
Кыргызстандын Министрлер Кабинети санитардык-эпидемиологиялык коопсуздук жаатындагы ыйгарым укуктуу органга мораторий учурунда тамак-аш коопсуздугунун талаптары боюнча ишкерлерди текшерүүгө мүмкүнчүлүк берүүчү чечим кабыл алды. Бул өзгөртүү 23-апрелде кабыл алынган мораторий боюнча токтомго киргизилип, он күндөн кийин күчүнө кирет.
Кыргызстанда 2026-жылдын январь-июнь айларында патенттик салык аркылуу мамлекеттик бюджетке 804,9 млн сом келип түштү. Бул көрсөткүч өткөн жылдын ушул мезгилине салыштырмалуу 75,7 пайызга өстү.
2026-жылдын 10-августунда Кыргызстандын Кабинети ЕАЭСтеги аудитордук ишмердүүлүк боюнча макулдашууну ишке ашыруу максатында аудиторлорго коюлган талаптарды катуулап, аудитордук ишмердүүлүк эрежелерин жаңыртты. Жаңы токтомдо сертификат берүү, экзамендерди өткөрүү, стажды таануу жана окуу программаларын аккредитациялоо тартиби такталды.
Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Мамлекеттик жарандык авиация агенттиги учактардын айлана-чөйрөнү коргоо, ызы-чуусу жана газ чыгаруулары боюнча жаңы авиациялык эрежелерди бекитти. Иш жүзүндө эл аралык калкалык жарандык авиация уюмунун сунуштарына шайкеш келтирилген бул эрежелер расмий жарыяланган күндөн тартып жети күндөн кийин күчүнө кирет.
Кыргыз Республикасынын Өкмөтү радиоактивдүү калдыктар менен иштөөнүн санитардык-эпидемиологиялык эрежелерин жана радиациялык коопсуздук нормаларын бекитти. 2026-жылдын 10-августунда кабыл алынган №538 постановление жаңы талаптарды ишке ашыруу боюнча жооптуу мекемелерди аныктайт.
Кыргызстандын экономика министрлиги ЕАЭСке мүчө эмес өлкөлөрдөн гипсокартонду киргизүүгө алты айлык убактылуу тыюу салуу тууралуу жоболоштурууну коомдук талкууга чыгарды. Мындай чара жергиликтүү өндүрүштү колдоого жана ички рынокту жеткирүү менен камсыздоого багытталган.
Кыргызстандын Финансы министрлиги 2026–2030-жылдарга карата кылмыштуу кирешелерди адалдаштырууга каршы мамлекеттик стратегиянын долбоорун коомдук талкууга алды. Анын негизги максаты – көмүскө экономикасын учурдагы 40% деңгээлден 25% ВВПга чейин төмөндөтүү. Өлкөнүн коопсуздугун камсыз кылуу жана террордук, экстремисттик аракеттерди каржылоого бөгөт коюу стратегиянын башкы приоритеттери болуп эсептелет.
Кыргызстан өкмөтү мамлекеттик ишканалар үчүн атайын кийимдерди жана тигүү продукцияларын камсыздоочу үч мамлекеттик ишкананы башкы жеткирүүчү катары тандады. Бул чечим жергиликтүү тигүү тармагын өнүктүрүүгө жана жаңы жумуш орундарын түзүүгө багытталган.
Кыргызстандын Экономика жана коммерция министрлиги экспорттук контролдоо жаатындагы уюмдардын уруксаттарын узартуу процедурасын жөнөкөйлөтүү боюнча жаңы жобо долбоорун коомдук талкууга койду. Мыйзам талаптарына ылайык келген учурда, уруксат каттоосун кайрадан толук өткөрбөстөн, аны автоматташтырылган жол менен узартууга мүмкүндүк берилет. Бул чек арада соодадагы кечигүүлөрдү азайтууга багытталган.
Кыргыз Республикасында коркунучтуу жүктөрдү аба транспорту аркылуу коопсуз ташууну камсыздоо максатында жаңы авиациялык эрежелерди бекитүү сунушталууда. Кабинет министрлеринин жобосу коомдук талкууга коюлуп, эл аралык ICAO стандарттарына шайкеш келтирилүүдө.
Кабинет министринин мал-жандыктарды экспорттоого тыюу салуу чарасын дагы бир жолу узартуу боюнча долбоору коомдук талкууга коюлду. Бул чечим мал чарбачылыгы жана соода тармагында чоң кызыгуу жаратты.
Кыргызстандын Өкмөтү улуттук өнүктүрүү программасынын алкагында 2026-жылга чейин өлкөдө 33 ири гидроэлектростанция (ГЭС) курууну пландап жатат. Бул долбоорлор аткарылса, өлкөнүн энергетикалык кубаты 2,5 эсеге жогорулайт.
Кыргызстанда азык-түлүк жана курулуш материалдарынын баасы кескин көтөрүлбөшү үчүн өкмөт тарабынан чаралар көрүлүүдө. Мындан тышкары, эт рыногуна 500 миллион сом бөлүнүп, баасын туруктуу кармоо милдети коюлду.
Кыргыз Республикасынын Өкмөтү жаныбарларды идентификациялоо боюнча жоболорго өзгөртүү киргизип, аларды Евразия экономикалык биримдигинин талаптарына дал келтирди. Бул өзгөртүүлөр жаныбарларды аныктоодо колдонулуучу каражаттарды классификациялоону жана ар түрлүү жаныбарларды каттоо тартибин тактайт.
Министрлер кабинетинин төрагасынын орун басары Улан Маматканов VI Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарына даярдык жана өткөрүү боюнча Уюштуруу комитетинин жыйынын өткөрдү. Жыйындын негизги темалары ири спорттук иш-чарага даярдык деңгээли болду.
Кыргызстандын Министрлер кабинети коррупциялык мыйзам бузууларга түрткү берүү фактылары жөнүндө кабарлоонун тартибин бекитти. Бул жаңы механизм коррупциянын ачык аныктоо жана алдын алуу системасын түзүүгө багытталган.
Бул объект жөнүндө бир нерсе билесизби? Толуктоо сунуштаңыз — жарыялаганга чейин текшерүүдөн өтөт.
Фактылардын булактары: Викиданные. Айрым маалыматтар ММК материалдарынан чогултулган, так эмес болушу мүмкүн.
Кырлар — бир Story ичиндеги биргелешкен эскерүүлөр. Профилди ачуу үчүн түйүндү басыңыз.
КыргызстанӨлкө
Адылбек КасымалиевИнсан
БишкекШаар
Садыр ЖапаровИнсан
Данияр АмангельдиевИнсан
Иссык-Кульская областьОблус
Чуйская областьОблус
