ӨлкөЭскерүүлөр: 263

Кыргызстандын Социалдык фонду Кыргызстанда иштеген кыргыз жарандарынын жумуш тажрыйбасын тастыктоо боюнча 429 кайрылууну иштеткенди билдирди. Бул укук эки тараптуу социалдык камсыздандыруу келишиминин негизинде берилет жана бул келишим 2020-жылы күчкө кирген. Келишимдин негизинде Түркия Кыргызстандын эки жаранына пенсия дайындаган.

Кыргызстандын Министрлер Кабинетинин биринчи орун басары Данияр Амангельдиев «Турция-Кыргызстан» ишкерлер кеңешинин делегациясы менен жолугушуп, соода-экономикалык кызматташтыкты тереңдетүү жана биргелешкен инвестициялык долбоорлорду ишке ашыруу боюнча маселелерди талкуулашкан. Тараптар өз ара байланыштарды бекемдөө үчүн ишкердик байланыштарды активдештирүүгө даяр экендигин ырасташкан.

Бишкектеги "Жаштык Арена" комплексинде Кыргызстандын өнөр жай өнүмдөрүн эл аралык рынокторго чыгаруу, инвестицияларды тартуу жана ишкердик байланыштарды кеңейтүү максатындагы "Kyrgyzstan Expo-2026" жана "Expo Eurasia Kyrgyzstan-2026" эл аралык көрмелери өтүп жатат. Кыргыз Кыргыз Палатасынын вице-президенти Авазбек Керимбаевдин айтымыша, көрмеге Кыргызстан, Россия, Түркия, Пакистан, Өзбекстан жана Казакстан сыяктуу жети өлкөнүн компаниялары катышып, өз продукцияларын көрсөтүп, келечектеги…

Бакуда өткөрүлгөн Азияда кызматташуу жана ишеним чаралары боюнча кеңешменин VII саммитинде Израиль президенти Ицхак Герцог сөз сүйлөп жаткан учурда бир нече өлкөлөрдүн делегациялары залды таштап кетишкенин маалыматка караганда билдирилди. Аталган окуяга туруулук делегациялардын саны ондогон өлкөгө жетет жана алардын арасында Иран, Пакистан жана Палестина өкүлдөрү камтылган.

Бишкекте эл аралык өнөр жай көрмеси «Кыргыз Экспо 2026» өткөрүлүп, Кыргызстандын, Россиянын, Түркиянын жана башка өлкөлөрдүн өкүлдөрү чогулуп келишти. Көрмеде негизги талкуу темаларынын бири — Кыргызстанда чет элдик инвестициялар жана технологиялар тартуу менен биргелешүүчү ишканаларды түзүү болуп саналат. Катышуучулар өлкөлөр арасында жүк ташууну көбөйтүү жана сооданы жеңилдетүү маселелерин да талкуулашты. Ошондой эле, Боомское каньонундагы кырдаал жана Кыргызстанга келген эл аралык жардам…

Бишкекте «Түрк дүйнөсүндө археологиялык казы кузматтары, изилдөөлөр жана археометрия» деген темада эл аралык симпозиум башталды. Көркөм өнөр жана маданият министрлигинин маалыматы боюнча, бул иш-чара тарыхый коомдук мурасты сактоо, тармактар аралык изилдөөлөрдү өнүктүрүү жана түрк мамлекеттеринин музейлеринин ортосундагы кызматташтыкты чыңдоо максатын көздөйт. Симпозиум 16-октябрь чейин уланышы плаんですが.

Стамбулду күчтүү жаан-чачын суу каптап, транспорттук кыйынчылыктарды жаратып, өлүмгө алып келди. Мамлекеттик органдар окуу жайларында сабактарды токтотууну жарыялап, жашоочуларды өтө сактыкка чакырды. Жаан-чачындын күчтүү болушу менен шаардын көптөгөн аймактары суу астына кеткен.

Кыргыз кинорежиссир, сценарист жана коомдук ишмер Садыка Шер-Нияза Түркияда өткөн XI Түрк дүйнөсүнүн документтер кинофестивалинде сыйлыкка наадарды. Бул сыйлык анын түрк дүйнөсүнүн киноискусствосунун өнүгүшүнө, жалпы маданий баалуулуктарды популярдаштырууга жана киноаракети аркылуу эл аралык байланыштарды бекемдөөгө кошкон чоң салымы үчүн берилген.

Ташкентеде Азербайджан, Грузия, Кыргызстан, Туркменистан, Түркия жана Өзбекстан өлкөлөрүнүн темир жол администрацияларынын өкүлдөрү чогулушу өткөрүлүп, эл аралык көпмотордук «CASCA+» маршрутунун мындан аркы өнүгүшү талкууланып турду. Кыргыз Республикасын «Кыргыз темир жолу» МКнын делегациясы, генеральный директордун орун басары Дастан Усубакунов башкарган менен өкүлчүлүк кылган. Ушул маршрут АТР өлкөлөрү – Кытай – Кыргызстан – Өзбекстан – Туркменистан – Азербайджан – Грузия – Түркия – Европа…

Казакстанправительстве ишканалыктарга кирүү жана жашануу боюнча жаңы эрежелерди кабыл алды. Буга ылайык, 2027-жылдын июлуу айынан баштап визасыз сапарлар үчүн электрондук уруксат талап кылынат. Бул талап ЕАЭБ мамлекеттеринин жарандарына, ошондой эле Казакстан менен визасыз сапарлар жөнүндө эл аралык келишим түзүлгөн көптөгөн башка мамлекеттердин жарандарына таасир этет. Уруксат талап кылуу акырындык менен киргизилип, 2027-жылдын июлуу айынан тартып уруксаттын жоктугу кирүүгө тоскоол болот.

Түркиядагы ири коргонуу компаниялары — ASELSAN, ROKETSAN, HAVELSAN жана Turkish Aerospace Industries (TAI) сыяктуу ишканалар өз объектилерине импорттук электр унааларынын кирүүсүн коопсуздук маселелерине байланыштуу токтотту. Бул чектөөлөр маалыматтардын агып кетиши коркунучуна байланыштуу жарыяланган.

Түркия президенти Реджеп Тайип Эрдоган Хуситтердин Эр-Риядагы Корол Халид эл аралык аэропортуна келип чыккан ракетдик чабуусун канааттандырды. Атаканын натыйжасында 12 адам каза болуп, 309 жаран жаракат алган. Түркия Саудтанин падышалыгын колдой турганын жана аймакта тынчтыкка чакырып, эл аралык деңгээлде өз позициясын билдирди.

Ички Койкуу Кускоо башкармалыгынын пресс-кызматкенин маалыматы боюнча, Түркиянын Ички Койкуу Кускоо башкармалыгынын делегациясы Кыргызстандын Ички Койкуу Кускоо күчтөрүнө жумуштурумдук сапар аттаган. Бул жолугушуунун алкагында тараптар кызматташуу, тажрыйба алмашуу жана өнөктүк байланыштарды бекемдөө маселелерин талкуулашкан. Ички Койкуу Кускоо күчтөрүнүн командири Дамир Алыбаев Мурат Блут башчылыгындагы делегация менен жолугушууга чыккан.

Кыргызстандын тыш министри Жээнбек Кулубаев Европанын бир катар өлкөлөрүнүн сунушуна каршылык билдирди. Бул сунуш Кыргызстандын квалификациялуу кызматкерлерин жөнөтүү менен бирге, республиканын Афганистан жана Африка өлкөлөрүнөн мигранттарды кабыл алуусун талап кылат. Министр, кыргызстандыктардын жумуш менен кетиши мүмкүн болсо, бирок мындай шарттарда максаттуу тобушууга жол берилбейт деп билдирди.

Кыргызстандын тышкы иштер министри Жээнбек Кулубаев айтканы боюнча, Европанын айрым өлкөлөрү кыргызстандын квалификациялуу адистерди кабыл алууга умтулууда. Бирок, бул кабыл алууга карама-каршы шарт коюлуп жатат – Кыргызстандын Африка жана Афга***нстан мигранттарын кабыл алуусу талап кылынып жатат. Кыргызстан бул шарттарга катуу каршы турушун жана мындай келишууга жол бербей турганын билдирди. Ошондой эле, ички күчтүүлүк кыскартууга байланыштуу, бийлик уюштурулган миграцияны азайтууда.

Түрк өлкөлөрүнөн келген футболчуларга «легионер» статусунун ордуна жергиликтүү оюнчу статусун берип жаткандыгы мүмкүн деп айтылат. Бул жаңылык турукташтыруу максатында, ошондой эле түрк мамлекеттеринин ортосундагы спорттук байланыштарды бекемдөө максатында киргизилип жатат. Ошондой эле, ушул жолу «Түрк Кубогу» өткөрүү боюнча сунуш берилген.

Бишкекте Түрк мамлекеттери уюмунун (ТМУ) кеделик кызматтарынын жетекчилеринин XII жыйыны өткөрүлгөн. Жыйында Кыргызстандын Мамлекеттик кыргызык кызматы башчысы төрагалык кылган. Катышуучулар рассалы кыймыл, сооматалык кыргызык коридорын өнүктүрүү, санарилык трансформация, электрондук маалымат алмашуу жана кыргызык лабораторияларынын кызматташуусу сыяктуу маселелерди талкуулашкан. Жыйындан кийин келечектеги кызматташуу боюнча протокол кол коюлган.

Эл аралык базары боюнча кыргыз фасолу жана башка боболуу малдардын сатылышынын лидери өзгөрдү. 2026-жылдын январынан июль айына чейин боболуу малдардын сатылышы боюнча Россия Иранды өткөрүп, негизги сатып алуучу болуп калды. Бул өзгөрүү Кыргызстандын экспорттук багыттарынын жаңыланушун көрсөтүп турат.

Түркиянын Коджаэли шаарында «Жалпы мурас — бир жүрөк» деген темадагы түрк жаштар форуму өтүп жатат. Бул иш-чара түрк дүйнөсүнүн ар кайсы аймактарынан жаштарды чогултуп, жалпы тарых жана маданият жөнүндө талкуу жүргүзүүгө арналган. Кыргызстандын студенттери жана Түркияда окуган кыргызстандыктар бул форумдо катышып, түрк мамлекеттеринин жаштар арасындагы байланыштарды бекемдөөгө көмөктүк кылып жатышат.

Стамбул шаарында Түрк мамлекеттери уюмунун (ТМУ) курамындагы мамлекеттердин кызматташуу күнүнө байланыштуу кечинде өткөрүлгөн иш-чарада өлкөлөрдүн жогорку кызмат адамдары өз ара сыйлашууну өткөрүштү. Бул иш-чарада ТМУнун кызматташуудагы ийгиликтери талкууланып, ТМУнун мугалимдиги аяктаганы да белгиленди.

Улуттук статистика комитетинин маалыматтарына ылайык, Кыргызстандын муздак товардын импорту 2026-жылдын январь-июлу айларында 12,1 миллион доллар көлөмүндө болгон. Бул масени өткөн жылга караганда 49,6% жогорулашын көрсөтүп турат. Сатып алуулар натуралдык көлөмдө 34,1% өскөн. Импорттун негизги булагы Казакстан болуп калган, бирок Россия, Өзбекстан, Түркия жана Кытайдан да товар келип түшкөн.

Кыргызстандын боор күрөштөгү өкмиши Алмас Сманбеков Германиянын клубдук чемпионатында катышып, бир нече жеңиштерди алды. 28 жаштагы спортчу AC Lichtenfels клубунун курамында выступап, травмага карабастан мыкты көрсөткүчтөрдү көрсөттү. Анын келишимдери 10-октябрь чейин жарактуу.

Улуттук статистика комитетинин маалыматтарына ылайык, Кыргызстан 2026-жылдын январь айынан июль айына чейин 915,3 кг алтын сатып алган жана бул сатып алууга 123,4 млн доллар чыгып кетиши керек. Алтын товардын көлөмү боюнча импорт мурунку жылга салыштырмалуу кескин төмөндөшү күтүлүүдө.

Түркиядагы Олюдениз курорту аймагында Россиядан келип өткөн 37 жаштагы Александр Кишенет аттуу жаран өз алдынча параплан менен учуп кети кети. Анын кетинин себептери азыркыга чейин аныкталган эмес жана окуянын кырдаалдары сапаттуу изилдеп жатат.

Стамбул шаарында Түрк мамлекеттери уюмунун (ӨММК) юстиция министрлеринин 3-чү жыйыны өткөрдү. Бууга Кыргызстандын юстиция министри Алмаз Айылчиев катышты. Жыйындалар кызматташуу маселелерин талкуулап, мындан аркы өз ара аракеттенүү багыттары боюнча коммюнике кол койду.

Кыргызстандын спортчулары Сергей Дубовой жана Бекзат Ооганов аттары менен биринчи жолу Түркияда өткөрүлгөн эл аралык Sea to Sky Hard Enduro жарышында катышты. Бул мелдеш FIM Hard Enduro World Championship 2026 чемпионатынын жемиши болуп саналат.

Кабинет министрлеринин төрагасынын орундар тарабынан берилген маалыматка ылайык, Кыргызстанга 2025-жылы келе турган түз чет элдик инвестициялардын көлөмү 2 миллиард доллардан ашып кетет. Жогорку Кеңештин заседаында бул маселе талкууланып, инвестицияларды тартуу механизмдери, жерлерди ижарага берүү жана инвестициячы өлкөлөрдүн үлүшү сыяктуу маселелер көтөрүлгөн.

Иссык-Кёлдө «Диван лугат ат-турк» аттуу Махмуд Кашгаринин мурасы жөнүндө туруктуу көрме ачылды. Бул иш-чара түрк дүйнө өлкөлөрүнүн кызматташуусунун натыйжасы болуп саналат жана маданият мурасын келечек муундарга сактап калуу максатын көздөйт.

Бул жылдын июль айында Монголиянын Башкы полиция башкармалыгы эл аралык издөөдө жүргөн 13 жаранын ийгиликтүү мекенине кайтаруу операциясын өткөрдү. Алардын баары өлкөдөгү кылмыш иштери боюнча жоопкерчиликтен качуу максатында чет жерлерге кеткен. Кылмышкерлер Түштүк Корея, Кытай, Түркия, Япония жана Беларусия сыяктуу беш өлкөдөн депортацияланып, Монголияга кайтарылды.

Венгрияда өткөн жыйында түрк дүйнөсүнүн археологдору мурастарын изилдөөнү бириктирүү жана бирдиктүү санариптик базаны түзүү жөнүндө макулдашты. Бул долбоор биргелешкен изилдөөлөрдү, археологиялык эстеликтердин электрондук атласын жана маалымат алмашуу үчүн санариптик портал түзүүнү камтыйт.

2026-жылдын январь-айынан май айына чейин Кыргызстанга центрифугалар менен фильтрлоо жабдууларынын импорту 22,9 миллион долларга жетти. Бул көрсөткүч былтыркы жылга салыштырмалуу 74,3% көп. Негизги жабдуучулардын бири катары Кытай калууда, ал эми Россиядан келген продукциянын көлөмү эки эседен көп азайды.
Россиянын Тышкы иштер министрлиги Украин кризисин саясаттык-дипломатиялык жол менен чечүүгө даярдык көрсөткөн өлкөлөрдүн Киевге жаңы курал-жарак берүү боюнча талкуусу логикалык чаташтык жаратып жатканын белгиледи. Москва АКШ менен Түркиядан аталган пландар боюнча түшүндүрмө берүүсүн суранды.

2026-жылдын январь-май айларында Кыргызстанга муздаткычтар жана муздатуу жабдууларынын импорту былтыркы жылга салыштырмалуу 67,6%га көбөйдү. Бул тууралуу Улуттук статистикалык комитеттин маалыматы белгиледи. Негизги камсыздоочулар катары Кытай, Россия жана Түркия болду, ал эми Россия менен Түркиядан импорттун өсүшү байкалып жатат.

2026-жылдын январь-май айларында Кыргызстан алюминийден жасалган буюмдардын импортун 17,9%га кыскартып, болжол менен 1,8 миң тонна товар алганы белгиленди. Товарлардын негизги булагы Кытай бойдон калууда, бирок Казакстан жана Россиядан келген импорттун көлөмү өстү.
АКШ куралдуу күчтөрүн 2026-жылдын 30-сентябрына чейин толук чыгарууну пландоодо. 2003-жылдан бери уюмушкан согуш, саясий туруктуздук жана диний касташуулар Иракты кенен бутүрдү. Эксперттер аймактагы туруктуулукка тийгизген таасирин талдап, регионалдык өлкөлөрдүн мындан аркы жүрүм-турумун сүрөттөшүүдө.

2026-жылдын 3-сентябрында Ысык-Көл областынын аймагында VI Кочевниктердин дүйнөлүк оюндарынын алкагында эл аралык илимий конференция уюштурулат. Бул иш-чара кочевниктер цивилизациясынын мурастарын жана маданиятын изилдөөгө арналган, ошондой эле Кыргызстандын бул багыттагы мамлекеттик саясаттын маанилүүлүгүн көрсөтөт.

Кыргызстандын ички иштер министри Улан Ниязбеков Түркияга иш сапары менен барып, Түркия Республикасынын ички иштер министри Мустафа Чифтчи менен жолукту. Тараптар тергөө жана укук коргоо чөйрөсүндөгү кызматташтыкты тереңдетүүнү максат кылууда.
Түркиянын президенти Режеп Тайып Эрдоган Палестинанын 1967-жылдагы чек араларында көз карандысыз мамлекет катары түзүлүшүн колдоо улантыларын билдирди. Ал эми Палестина администрациясынын башчысы Махмуд Аббас Израил тарабынан кармалып жаткан 6,5 миллиард доллардын экономикалык кыйынчылыктарын белгиледи.

Түркиянын бийлик органдары «Сулейманджилар» диний тобунун лидери жана ишкер Алихан Куриш баштаган 49 адамды кармады. Алар акча каражатын адалдоо жана өлкөдөн миллиарддаган турк лирасын чыгаруу боюнча шек менен тергелүүдө.

Түркиянын түндүгүндө машыгуу учурунда F-16 учагы кырсыкка учурады. Учкуч катапульталанып, тирүү калды. Кырсыктын себептери терең иликтөөдөн кийин аныкталмакчы.

Кыргыз Республикасынын нефтетрейдерлер ассоциациясынын президенти Канатбек Эшатовдун билдирүүсүндө, Кыргызстанга Беларусь, Азербайджан жана Түркия сыяктуу алыстагы өлкөлөрдөн күйүүчү май жөнөтүлө баштады. Учурда базардагы кырдаал татаал бойдон калып жатканын, октябрь айына карата Россиядан күйүүчү майдын жеткирилиши кайра калыбына келүүсү күтүлүп жатканын айтты.

АКШ президенти Дональд Трамп НАТО саммитинен чыгып баратканда, Иран тараптан келип жаткан коркунучка байланыштуу Секреттик кызматтын жана аскерлердин сунушу менен учактын түрүн жашыруун алмаштырганын билдирди. Бул чалгын маалыматтардын негизинде жасалган коопсуздук чарасы экенин Трамп журналисттерге айтып берди.

"Манас" эл аралык аэропортунун бажы кызматкерлери Түркиядан келген жүк ташуучу рейстен декларацияланбаган 42 даана алтын зер буюмун аныкташты. Мамлекеттик бажы кызматынын маалыматы боюнча, бул окуядан кийин Кыргызстандын жараны мамлекетке эки эселенген зыянды өз ыктыяры менен төлөп, кылмыш жоопкерчилигинен бошотулду.

Түркиянын тышкы иштер министри Хакан Фидандын билдирүүсүнө ылайык, Анкара Украина менен Орусияга Кара деңизде кемелерге кол салууларды токтотуу үчүн механизм түзүүнү сунуштады. Түркия аскердик аракеттер жарандык жана коммерциялык кеме каттамдарына коркунуч туудуруп, түрк компанияларына таандык кемелерге да зыян келтирип жатканын белгилейт.

Кара деңизде чабуулдардын көбөйүшүнө байланыштуу Түркия кээ бир соода кемелеринин Дарданелл кысыгы аркылуу өтүшүнө чектөө киргизе баштады. Бул чектөөлөр Новороссийск жана Украинага багытталган маршруттарга тиешелүү, бирок Түркия менен Болгариянын портторуна каттаган кемелердин кыймылы уланууда.
Маалыматка ылайык, Америка Кошмо Штаттары Украинага ATACMS жана MLRS сыяктуу курал системаларын өткөрүп берүүнү пландап жатат. Бул келишимдин алкагында M270 MLRS ракеталык комплекстери, M26 ракеталары жана M509A1 снаряддары берилиши мүмкүн.

Кыргызстандан түз жүргүнчү авиа каттамдары 12 өлкөгө иштейт. Бишкек, Ош жана Тамчы аэропортторунан Россия, Кытай, Казакстан жана башка көптөгөн өлкөлөргө түз учуулар бар. Учуу пландары учурдагы маалыматтарга негизделди.

Түркия, Сауд Аравиясы жана Пакистан “Мекке келишими” деп аталган үч тараптуу коргонуу келишимине кол коюшту. Бул документке ылайык, үч өлкөнүн бирине куралдуу кол салуу болсо, ал бардык мамлекеттерге кол салуу катары каралат. Келишим Жакынкы Чыгыштагы туруксуздукка жооп катары түзүлгөн.

2026-жылдын январь-май айларында Кыргызстан жеңил унааларды экспорттоо көлөмүн 3,7 эсе, ал эми суммалык мааниде 11,6 эсе өсүрдү. Экспорттун негизги багыты Россия болуп, жалпы көлөмдүн 83% ашууну ошол жакка жөнөтүлдү.

Түркияда курорттук аймактар — Анталья жана Муглу провинцияларында — үч күндөн бери токой өрттөрүн өчүрүү уланууда. Өрттүн көпчүлүк очогун көзөмөлгө алуу мүмкүн болду, беш киши жаракат алды. Туристтер арасында жабыркагандар катталган жок.
Бул баракта жазылгандан көбүрөөк билесизби? Толуктоо сунуштаңыз — жарыялаганга чейин текшерүүдөн өтөт.
Кырлар — бир Story ичиндеги биргелешкен эскерүүлөр. Профилди ачуу үчүн түйүндү басыңыз.