Мамлекеттик органЭскерүүлөр: 67
Өкмөт токтомуна ылайык, мамлекеттик органдар ипотекалык операцияларда жана насыя берүүдө накталай эсептөөгө чектөө киргизэлчү ченемдик актыны иштеп чыгууну тапшырды. Бул кадам Кыргызстандын каржылык операцияларынын агымда болуусу жана арыкча каражаттарды актоо алдын алуу боюнча мамлекеттик стратегиянын кесип милдеттенмесин аткаруу максатында көрүлүүдө.
Жогорку Кеңештин Конституциялык мыйзамдар комитетинин заседаында депутат Улан Сариев Кыргызстандагы ишканаларынын товарларын жоготкон кыргыз ишканаларынын укугун коргоону Экономика министрлигинен талап кылды. Бул талап Wildberries-дин Россиядагы ангарларына дрондардын кол салышы менен болгон зыянга байланыштуу. Депутат мамлекеттик деңгээлдеги активдүү коргоону маанилүү деп белгиледи.
Экономика министрлиги Жогорку Кеңештин алдына салыктык карыздардын автоматтык түрдө архивдик эсепке котору жана алты жылдан кийин толук жайгаруу жөнүндө мыйзам долбоору киргизди. Бул өзгөрүү учурда Министрлер Кабинетинин токтомдору менен жөнгө салынуучу процессти жөнөкөйлөтүп, «адам факторун» жок кылуу максатын көздөйт.
Экономика министрлигинин мыйзам долбоору боюнча, атайын режимдеги соода зоналарындагы сатуучулар өзүнүн эсептелген кирешесинен ашык төлөнгөн салыкты кайтарып алуу мүмкүнчүлүгүнө ээ боло алышат. Бул өзгөрүү менен, мурда кайтарымга алынбаган каражаттардын кайтарымга алынышы мүмкүн болуп калды. Бул өзгөрүү Дордой базары сыяктуу 17 базарга таасир этет.
Экономика министринин орунダルмысы Беназир Нурланова билдирүүгө ылайык, бинардык опцион сайттарынын конкреттүү дареги аныкталбаган учурда, ага каршы чара көрүү мүмкүн эмес. Анын айтымыча, мыйзам күчүнө киргенден кийин, Мамлекеттик финансы надзора органы (Госфиннадзор) тыюу салынган сайттардын реестресин жүргүзөт. Бул реестр банктарга берилет жана алар комплаенс процедураларынын алкагында андай ресурстурга акча которууну токтотушу керек.
Экономика министрлиги Кыргызстандын мамлекеттик насыя куралынын ээлерине проценттик киреше жана куралынын наркынын көбөйүшү боюнча киреше салыгын төлөөнүнөн бошотууну камтый турган өзгөртүүлөрдү Салык кодексине киргизүүнү сунуштады. Бул өзгөртүү Кыргызстандын Финансы министрлиги тарабынан чыгарылган куралдарды камтыйт. Мыйзам долбоору Жогорку Кеңештин кароосуна киргизилип, биринчи окууда кабыл алынды.
Экономика министрлиги Кыргызстандагы административдик-териториялык реформанын жыйынтыгын билдирди. Бул реформанын жүрүшүндө айылдык аймактардын саны 452ден 230го чейин кыскартылган.
Экономика министрлиги боюнча киргизилген өзгөртүүлөр боюнча, СФИТ «Тамчы» инвестициялык резиденттери Кыргызстандын физикалык резиденттери статусун алат. Бул өзгөртүү максаты — инвестициялык резиденттик статусун салык мыйзамдарына бекемдөө жана ушул категориядагы физикалык жактар боюнча салык нормаларын бирдей колдонууну камсыздоо.
Экономика жана коммерция министринин орунダル насыясы жарандардын коопсуздугуна байланыштуу маселелерди көтөрүп, реалторлордун алдамчылыгынан келтирилген зыяндын 1 миллиард сомго жеткенин билдирди. Жогорку Кеңештин заседаында мындай маалымат берилген учурда, депутаттар жарнамаларды көзөмөлдөө жана айыппарлардын өлчөмү боюнча маселелерди көтөрүштү.
Экономика министрлигинин орунダル министри Беназир Нурланова Кыргызстанда акылдуу ишкана иштетүүчүлөр үчүн сертификатсыз иштешин тыюу куруу планын билдирди. Ушул сертификаттарды алуу үчүн акы төлөнүүчү окууга өтүү талап кылынат.
Мамлекеттик кенештин заседамында Министрлер кабинетинин төрагасынын орунダルмы Данияр Амангельдиев айтканы боюнча, кытай инвесторлор тобу Майлуу-Суу лампозаводунун калдыктарын колдонуп шынылык картон өндүрүүгө даяр экен. Депутаттар инвестиция тартуу жана мамлекеттик органдардын иши боюнча маселелерди көтөрүштү.
Экономика министрлиги маалыматка ылайык, жогорку санкциялык жана комплаенс тобокелдиктери менен байланышкан ишмердүүлүгү аныкталган болжол менен 35 юридикалык жак бар. Ведомствонун аралык тармактуу жумушчу тобу бул компанияларды мажбурлап жоюуну ишке киргизүүнү чечкен. Бул чаранын максаты – эл аралык санкцияларды айланып өтүү тобокелдигин төмөндөтүү жана Кыргызстандын банк системасын коргоо.
Кыргыз экономика министрлиги санкциялык тобокелдиктерди азайтуу максатында «кара тизме» түзүү боюнча ишин уюштурууда. Министрлик тарабынан болжол менен 40 компаниянын иши текшерип чыккан, анын ичинен 16 компания боюнча материалдар тарабынан өчүрүү маселесин карап чыгуу үчүн сотко берилген. Ошондой эле, банктар да көзөмөлдү күчөтүп, ондогон компаниялардын эсептерин жаап жатышат.
Экономика министрлиги Салык кодексине сапаттык өзгөртүүлөрдү киргизүү менен, Салык кызматынын (СК) каржылык ишке кирип жаткан салык төлөөчү менен болгон келишимдердин үчүнчү тараптарынан товарлардын келип чыгыш булагын текшерүү укугун камсыз кылууну сунуштауда. Бул өзгөртүү учурдагы «карач маектештик текшерүү» нормасына кошумча болуп, салык органдарынын ыйгарым укугун кеңейтет. Мындан сырткары, мыйзам долбоору парламентке киргизилип, депутаттар тарабынан биринчи окууда кабыл алынган.
Экономика министрлиги Каржы кодексине чыгуудан тыш, пландаштырылган текшерүүлөрдүн эки жаңы негизин киргизүүнү сунуштады. Бул өзгөрүү, айрыкча, Жогорку Кеңештин кароосуна киргизилген жаңы түзөтүүлөр пакетинин бир бөлүгү болуп саналат. Ушул өзгөрүүлөр, жеке ишкерлердин (ИП) мажбурлап жоюлушу жөнүндө билдирүү же инвестициялык келишимдин шарттарын инвеститор тарабынан аткарылбаганы жөнүндө мамлекеттик кураторлордон алынган маалыматтардын негизинде текшерүү жүргүзүүгө мүмкүндүк берет.
Мамлекеттик экономика министрлиги Салык кодексине өзгөртүүлөрдү киргизүүнү сунуштап, салык карызы бар төлөөчүлөрдүн салыктык кайра каттоосуна тоскоол берүүнү көздөйт. Министрлик тарабынан бул чара мамлекеттин кызыкчылыктарын коргоо жана салык төлөөчүлөр тарабынан пайдаланылышы мүмкүн болгон алардан сактануу максатын көздөйт.
Министрлик салык кодексине өзгөртүүлөрдү сунуштап, каршы салык текшерүүлөрүн жүргүзүүгө жаңы негиздерди киргизүүнү коомчулуктун талкуусуна койду. Мыйзам долбооруна ылайык, каршы текшерүүлөр учурунда товарлардын келип чыгышы тууралуу суроолор да иликтениши мүмкүн.
Министрликтин сунушу боюнча, салык төлөөчүнүн перерегистрациясы, эгерде учурдагы эсептен карыздар болсо, жаңы каттоо жайында чектелиши мүмкүн. Бул өзгөртүү Налог кодексине киргизилип, перерегистрациянын шарттары жана мөөнөттөрүн тактайт.
Кыргызстандын Экономика министрлиги Улуттук банктын бардык кызматкерлерин бирдиктүү салык декларациясын тапшырууга милдеттүү кылууну сунуштап жатат. Учурда бул талап болгону банктын жетекчилигине гана тиешелүү, бирок жаңы мыйзам долбоору бул чөйрөнү кеңейтүүнү максат кылууда.
Министрлик ички рынокту коргоо максатында электр унааларын кошумча бажы төлөмүсүз келген автоунааларды чет өлкөлөргө кайра сатууга тыюу салынганын билдирди.
Экономика министрлиги атаандаштыкка каршы келишимдерди аныктоо жана бөгөт коюу эрежелерин жаңыртуу сунушун киргизди. Жаңы долбоор интернет аркылуу сатуу тармагындагы нормаларды камтып, бузуулар тууралуу ыктыярдуу билдирүүлөрдү эске алуу менен жоопкерчиликтен бошото турган механизмди да киргизүүнү пландап жатат.
Экономика министрлигинин алдындагы каржы базарды жөнгө салуу жана көзөмөлдөө кызматынын маалыматына ылайык, 2025-жылы Кыргызстандагы виртуалдык активдер боюнча кызмат көрсөтүүчүлөр аркылуу жүргүзүлгөн операциялардын көлөмү болжол менен 2,73 триллион сомду түздү. Бул рынок негизинен төлөм инфраструктурасы катары колдонулуп жатат жана лицензия алган операторлордун саны 13 эсе көбөдү.
Кыргызстан экономика министрлиги Россиядагы Wildberries-Russ компаниясынын складдарына болгон дрон чабуулунан кийин жарандык ишкерлерге тийгизген зыянды баалоону баштады. Маалыматка караганда, жабыркагандардын арасында кыргызстандын тигүүчү компанияларынын продукциясы бар. Азыркы учурда зыяндын көлөмү такталып, маалымат жыйналууда.
Жогорку Кенештин депутаты Болот Сагынаевдин билдирүүсүнө ылайык, дүйнөлүк океанда Кыргызстандын желеги алдында жүзгөн кемелердин саны жүздөн ашык деп айтылган. Текшерүүлөрдөн кийин 430га жакын кемелер табылганы белгиленди. Ошол эле учурда, Экономика министрлиги БУУнун Эл аралык деңиз уюму (IMO) маалыматтарында мындай кемелер катталган эмес экенин билдирди.
Кыргызстандын фондулук биржасы (КФБ) алтын сатып алган инвесторлорго бир жыл бою сактоону акысыз сунуштайт. Ошондой эле, бирже келишими аркылуу алтынды жөнөкөйлөштүрүлгөн тартипте чыгарууга мүмкүнчүлүк түзүлүүдө.
Бизнеске карата өткөрүлүүчү текшерүүлөрдүн натыйжалуулугун баалоочу функция азыркы учурда Министрлер кабинетинин алдындагы Экономика министрлигинде жайгашкан, бирок жакында бул функция Башкы прокуратурага өткөрүлүшү мүмкүн. Бул өзгөрүү тууралуу мыйзам долбоору 7-июлда Жогорку Кеңешке киргизилди жана анын демилгечиси катары Башкы прокуратура белгиленген.
Бул баракта жазылгандан көбүрөөк билесизби? Толуктоо сунуштаңыз — жарыялаганга чейин текшерүүдөн өтөт.
Кырлар — бир Story ичиндеги биргелешкен эскерүүлөр. Профилди ачуу үчүн түйүндү басыңыз.
КыргызстанӨлкө
Иссык-Кульская областьОблус
Садыр ЖапаровИнсан
Беназир НурлановаИнсан
Чуйская областьОблус
Таласская областьОблус
