Улуттук тарых музейинде «Дьюла Принц: 1906 жана 1909-жылдардагы венгр географынын Тянь-Шаньга саякаттары» аттуу тарыхый документалдык көргөзмө ачылды. Аталган иш-чара 120 жыл мурункы биринчи илимий экспедицияларга арналган.
Көргөзмө венгр географы жана илимпозу Дьюла Принцтин Тянь-Шаньдагы илимий изилдөөлөрүнө арналган. Анын архивдик материалдарына жеке мурастары, оригиналдуу сүрөттөрү жана панорамалык сызмалар кирет.
Бул иш-чараны Улуттук тарых музейи жана Венгриянын Кыргызстандагы элчилиги биргеликте уюштуруп, Сегед университети жана Борбор Азиядагы жерди колдонмо изилдөөлөр институту колдоого алган.
Дьюла Принц 24 жашында 1906-жылы биринчи жолу бүгүнкү Кыргызстан аймагына келип, геоморфология жана топография жаатында изилдөөлөрдү жүргүзгөн. Экинчи экспедициясын 1909-жылы Венгрия илимдер академиясынын колдоосунда өз алдынча уюштурган.
Экспедициялар тууралуу маанилүү маалыматтар
Принц Тянь-Шаньдын борбордук жана түштүк аймактарын изилдеп, Сары-Жаз дарыясынын бассейн депрессиясын картага түшүрүп, Плейстоцен доордук муз калың эрип кетүү мезгилинин картасын түзгөн. Ошондой эле жергиликтүү элдин этнографиялык жайгашуусун изилдеген.
Көргөзмөдө илимпоздун илимий карталары, сүрөттөрү жана дүйнө таанымын илгерилеткен панорамалык сүрөттөлүүлөрү коюлду. Зыяратчылар Тянь-Шаньдын табияты, географиясы жана элдеринин турмушу менен Евробирикчилердин көз карашынан тааныша алат.
Көргөзмөнүн ачылышына музей кызматкерлери, Венгрия элчилигинин өкүлдөрү, илимий чөйрөнүн адистери жана тарыхчылар катышты. Музейдин директору Назгүл Омурзакова Дьюла Принцтин илимий мурасынын азыркы учурда да маанилүүлүгүн айтты.
Көргөзмө 28-июлдан 6-сентябрга чейин Улуттук тарых музейинде иштейт. Ачылыш күнү көргөзмөгө кирүү акысыз болду, кийинки күндөрү музейдин билет саясатына ылайык жүргузүлөт.
