Армения
Турсуниязов Амантур Токтобаевич
Абдыкеримов Аскат ОрозбековичГосударственная служба финансовой разведки
Иссык-Куль
Джети-Огуз
Ошский государственный университет
Садыр Жапаров
Айбек Джунушалиев
Руслан Суйналиев
Кадамжайский районКызыл-КияЦентральная АзияНациональный статистический комитет
Ак-Талинский районМамлекеттик органЭскерүүлөр: 38
Омбудсман Джамиля Джаманбаеванын баяндамасы боюнча, алименттерди казыктоо боюнча иштердин 60 пайызынан ашыгы аткарылбай жатканы, ал эми чыныгы төлөмдөрдү камсыз кылган бөлүгү 10 пайыз гана экени аныкталды. Джаманбаева бул маселе боюнча ошондой эле балдардын билим берүү жана коопсуздугу тармагындагы кемчиликтерди да белгиледи.
Омбудсман Джамиля Джаманбаеванын маалыматы боюнча, 2025-жылы сот жүрүм-туруму боюнча жалпысынан 816 кайрылуу жана арыздар Омбудсман институтуна келип түшкөн. Анын айтымыша, бул кайрылуулардын ири бөлүгү (558 кайрылуу) сот алдындагы жүрүм-турум этаптарында адам укуктарынын бузулушуна байланыштуу болгон, айрык초о ички иштер органдарына байланыштуу маселелер көп болгон.
Жогорку Кеңештин депутаттары Акыйкатчы (Омбудсмен) Джамиля Жаманбаеванын «2025-жылы адамдын жана жарандын укуктары жана эркиндиктеринин абалы» жөнүндөгү отчетун талкуулашты. Талкууга балдардын укугун коргоо, өзгөчө мүмкүнчүлүгү чектелген жана ВИЧ менен инфицирленген балдар, ошондой эле Россияда иштеген кыргызстандыктардын маселелери камтылган.
Бишкектеги КТКда жаткан аресттенүүчү Акыйкатчыга кайрылып, Сузак райондук РОВД кызматкерлеринин өзүн кысымга жана жараатка учуратып, маавини кийлигиштиргенин айтты. Анын айтымыша, ал бөлүмдө эки күн тамак-ашсыз калган. Ушул маалыматтар текшерүү үчүн прокуратурага жөнөтүлдү.
Омбудсман Джамиля Джаманбаева 2025-жылы Кыргыз Республикасында адам укуктарынын сакталышы боюнча докладды сурду. Анын айтымыша, казармалык жайгаларды камтуучу тармакта омбудсмандын институту 328 мониторинг жүргүзүп, санитардык нормалардын бузулушу, тамактануу жана медициналык кам көрүү боюнча көйгөйлөр аныкталган. Ошондой эле, пытка факты боюнча 56 кайрылуу келип түшкөн жана 4 кызматкер жоопкерчиликке тартылган экен.
Жогорку Кеңештин Конституциялык мыйзамдар, мамлекеттик түзүлүш, жергиликтүү өз алдынча башкаруу жана Жогорку Кеңештин Регламенти кодемитинин заседаында Акыйкатчынын Кыргыз Республикасынын жарандарынын укуктарынын сакталышы боюнча докламы угулду. Акыйкатчынын өкүлү Джамиля Жаманбаева 2025-жылы келип түшкөн кайрылуулардын саны, Институттун жоопторго реакция кылуу чаралары жана бул маселелер боюнча депутаттардын талкуулары жүрүштү.
Чүй облусундагы мектеп-интернатында кулактанган өсүлөткөннин абалы айыптоочулардын институтунун маалыматы боюнча, дарылоого жеткирилбеген. Жарыралган өсүлөткөннин жүзүндө жана көз айланасында гематомалар аныкталган, ошондой эле көрүүсү начарлагандыгы боюнча арыз берип жатат. Ошол эле учурда администрация медициналык кызматкерлерди чакырбаган жана полицияга маалымат бербеген.
Кыргызстандын Акыйкатчысы Джамиля Джаманбаева Ички иштер министрисин Тонско районунун ИИМ бөлүмүнүн орун басарынын жубайынын коопсуздугун камсыздоо жөнүндө өтүнөт. Бул жубайы үй-бүлөлүк зордук жөнүндө билдирүү берип жатат. Акыйкатчы зордук менен күрөшүнүн натыйжалуулугу тууралуу маселени көтөрүп, өзүнүн кызмат ордундагы кызматкердин үйү коопсуз эмес абалда болгонун белгиледи.
Мамлекеттик министрлер кемеси Акыйкатчы (Омбудсман) жөнүндө конституциялык мыйзамга өзгөртүүлөрдү киргизүү боюнча долбоор боюнча корутундуну жактырды, бирок анын бир катар жоболоруна каршылык билдирди. Анын ичинде жашы боюнча чек араларды белгилөө, орун басарлардын санын көбөйтүү жана жарандардын кайрылууларын кароо мөөнөтү сыяктуу маселелер көтөрүлгөн.
Кыргызстандын Акылчылык кеңешчиси Джамилди Джаманбаеванын аралашуусу менен Бишкек СИЗОдо жайгашкан эки аялдын укуктары корголгон жана коопсуздуктары камсыздалган. Биринин психологиялык кысымынан улам башка камерага которулуп, экинчисинин дарылануусу жана кармоо чаралары боюнча жардам берилген.
Кыргызстандын жарандарынын куражаттарынын жеке документтерин жогорку окуу жайларынын кепилдик катары кармап туруу маселеси боюнча Акыйкатчы институтуна арыздар келип жатат. Акыйкатчынын кызматкерлери бул аракеттердин мыйзамсыз экенин жана окууга, жумушка орношууга тоскоолдук жаратаарына басым жасап жатышат.
Акыйкатчы институтунун Баткен облусунда жайгашкан 2023-пограничный заставанын аскер бөлүгүндө өткөн эки текшерүүсүнүн соңунда санитардык-эпидемиологиялык талаптар бузулгандыгы аныкталды. Текшерүүлөрдө жылуу температурада сакталган мөмө-жемиштер бузулуп, тамактын сапатын көзөмөлдөө боюнча талаптар аткарылбаганы белгиленди.
Баткен облусундагы «Кадамжай» чек ара постунда аскерлерге тамактанууну уюштурууда санитардык талаптар дагы деле сакталбай жатканы аныкталды. Жергиликтүү Омбудсмен институтунун маалыматына ылайык, кайра жүргүзүлгөн текшерүүдө азык-түлүктүн сакталуусунда жана даяр азыктардын үлгүлөрүн алуу темасында кемчиликтер бар экени белгилери табылды. Башкармалыкка бул кемчиликтерди жоюу боюнча көрсөтмө берилди.
Институт омбудсменинин жүргүзгөн мониторингинин натыйжасында Кызыл-Жар айылындагы психиатриялык ооруканада бир катар олуттуу кемчиликтер, негизинен дарылоо аяктаган соң бейтаптардын узак мөөнөткө стационарда кармоосу аныкталды. Бул көйгөй социалдык интернаттардын жетишсиздиги менен байланыштуу.
Институт омбудсменинин иликтөөсү Кызыл-Жардагы психиатриялык оорукананын шарттарында олуттуу көйгөйлөрдү аныктаган. Айыккандан кийин чыгарылбаган 57 бейтап үй-бүлөсү же мекени жок болгондуктан жабык бойдон калып жатканы белгиленди. Оорукананын коопсуздугу жана бейтаптар менен соттолгон жарандардын аралашуусу маселелердин жетелүүчү себеби болуп жатат.
Кыргызстандын Омбудсмени Джамиля Джаманбаева Кызыл-Жардагы Республикалык психиатриялык ооруканада жүргүзүлгөн текшерүүнүн жыйынтыгы боюнча психиатрия кызматтарын реформалоо зарылдыгын билдирди.
Кыргызстандын Омбудсменинин өкүлдөрү колония №27де мониторинг жүргүзүшүп, Аскат Жетиген менен Алга Кылычевдин арыздары боюнча текшерүү жасап, терс шарттар жана укук бузуу фактыларын аныкташты.
Государственная служба исполнения наказанийдын №27 көзөмөл мекемесинде болгон мониторингде эки соттолгон кызматкерлердин моралдык чыгып жүктөмдөрү жана шарттар боюнча арыздары аныкталды. Алар персоналдын иш-милдеттерине каршы жоопкерчилик кармоону талап кылышты.
Эмгек, социалдык камсыздандыруу жана миграция министрлиги Токмок шаарынын №1 психоневрологиялык социалдык стационардык мекемесиндеги абал боюнча түшүндүрмө берди. 2026-жылдын 19-майында өткөн пландык текшерүүдө жашагандардан турак жай шарттарына байланыштуу даттануу болбогону белгиленди. Канализация системасына байланыштуу көйгөй тез арада жоюлуп, мекеменин инфраструктурасынын 2026-2027-жылдары калыптандыруу пландары бар экени жарыяланды.
Бул баракта жазылгандан көбүрөөк билесизби? Толуктоо сунуштаңыз — жарыялаганга чейин текшерүүдөн өтөт.
Кырлар — бир Story ичиндеги биргелешкен эскерүүлөр. Профилди ачуу үчүн түйүндү басыңыз.
