Мамираим Жумабаев айтканы боюнча, акыркы беш жыл ичинде кыргызстандагы өлүмдүн жүрөк-кан тамыр ооруларынан улам кетиши 50-52% деңгээлин түзөт. Бул олуттуу статистика боюнча, ар бир экинчи өлүмдүн себеби болуп саналат, бул болжол менен 17-20 миң адамды камтыйт.
Өлкө калкинуусундагы негизги топтору
Дарыгердин айтымыша, гипертония абалы өлкө калкинуусунун 34-37% бөлүгүн камтыйт, башкача айтканда, ар бир үчүнчү кыргызстандык ушул тобокелдин ичинде турат. Жумабаев бул көрсөткүчтөргө тамактануу, кыймылдын жетишсиздиги сыяктуу факторлордун таасирин эсептейт.
Көбөйгөн көйгөй: майлуу кардын оорусу
Жумабаев өзгөчө көңүлнүк бурууну метаболитикалык жактан байланышкан майлуу кардын оорусуна бурган. Мурункудогу «алкогольге эмес майлуу кардын оорусу» деген аталышынын ордуна, азыркы аталыш 2023-жылдан бери колдонулуп жатат. Бул оору ылдам салмактанган адамдардын 80%сында кездешет жана жүрөк-кан тамыр ооруларына, кардын жана циррозго алып келет.
- Слмактангандык, инсулинге туруксуздук, деменция жана чоңдордогү фертилдүүлүккө туруксуздук.
- Майлуу кардын оорусу майлуулукка эмес, жаш адамдарда да кездешиши мүмкүн.
- Мындай адамдар сырткы көрүнүшү сак, аларда жашыруун инсулинге туруксуздук же дислипидемия (кандагы липидтердин бузулушу) болушу мүмкүн.
- Мындай адамдар мурда жүрөк-кан тамыр ооруларына чалдыганы, ал эми жаш куракта инфаркт же инсульт тобокелүү болушу мүмкүн.
