Чечме айылы жана ушул эле аттагы булак жөнүндөгү санжыра болжол менен XII–XIV кылымдарга таандык. Ошол доордо Айдаркен өрөөнүнө жакын жашаган уруулар жазында малын кыштоодон жайлоого айдап келип, андан ары Алай тарапка жөнөп кетишчү. Башка уруулардын байлары да малды бийик тоолуу жайыттарга чыгарардан мурун Чечме булагынын жанында бир сутка эс алып турушкан.
Уламышка караганда, легендарлуу Курманжан датка өзүнүн жансакчылары менен бул жерде токтоп, миң башы ата-бабалар менен жолугушуп, эс алып, конок болуп турган.
Бир күнү Жоокесек уруусунун өкүлдөрү катышкан окуя болгон. Бөлөк уруунун койчусу сууга түшүп кеткен койду сууруп чыгайын деп жатып, чапаны менен койдун мүйүзүнө илинип калып, суудан чыга албай чөгүп кеткен. Бул кабар үйүрдүн ээси — байга жеткен. Ал айыпты ошол жерде жашаган Жоокесек уруусуна жүктөп, адам өлүмү үчүн кун төлөп берүүнү талап кылган. Хандыктын казыначысы койчунун өмүрүн абдан жогору баалаган.
Сыдыкбек Камаловдун айтымында, ошол учурда Жоокесек уруусунун бийи алардын ата-бабасы Кожомжар бий же анын уулу Жоогачты бий болгон. Алар белгиленген кунду төлөп, ушул күндөн тартып Чечме булагы толугу менен алардын ээлигине өтөрүн жарыялашкан.
Булак бүгүн да элдин эсинде
Бүгүнкү күндө да булактын башында ата-бабаларды эскерүү ырым-жырымдары өткөрүлүп турат. Эл арасында булактын керемети да, анын ээлик кылуу укугун бекемдеген окуя да муундан муунга айтылып келет.
- Чечме айылы Кадамжай районунун эң байыркы калктуу конуштарынын бири.
- Булакка ээлик кылуу укугу койчунун өлүмү үчүн кун төлөнгөндөн кийин бекемделген.
- Бүгүнкү күндө булактын башында эскерүү жөрөлгөлөрү өткөрүлүп турат.
