Армения
Турсуниязов Амантур Токтобаевич
Абдыкеримов Аскат ОрозбековичГосударственная служба финансовой разведки
Иссык-Куль
Джети-Огуз
Ошский государственный университет
Садыр Жапаров
Айбек Джунушалиев
Руслан Суйналиев
Кадамжайский районКызыл-КияЦентральная АзияНациональный статистический комитет
Ак-Талинский районУюмЭскерүүлөр: 73
Всемирный банк — международная финансовая организация, созданная с целью организации финансовой и технической помощи развивающимся странам.
Кыргыз Республикасынын Улуттук Банкынын мүчөсү Санжар Абдыгазиев Бангкок шаарында өткөн эл аралык дискуссияга катышып, чек араларды кесип өтүүчү төлөмдөрдүн маселелерин талкуулаган. Бул жолу Кыргыз Республикасынын экономикасы үчүн акча которуулардын маанилүүлүгү белгиленген жана ELQR сыяктуу санариптик төлөм инфраструктурасын өнүктүрүү тажрыйбасы көрсөтүлгөн.
Кыргызстандын жана Россиянын мамлекеттик салык кызматтары дүйнөлүк банк жана МВФнын уюштурууларынын алдындагы жыйындын курамында Бангкок шаарында салыктык башкаруу системаларын натыйжалууруу максатында акысыз техникалык жардам көрсөтүү жөнүндө макулдашуу кол койду. Бул кызматташуу салыктык башкаруу системаларын өркүндөтүүгө багытталган жана Кыргызстан менен Россиянын салыктык кызматтарынын өз ара аракеттешүүсү 2021-жылдан бери уланып келет.
Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети «Инновациялык каржылоо менен туруктуу энергетикага өтүү» программасынын алкагында Кыргыз Республикасы менен рас баарлашкан эл аралык реконструкция жана иштеп чыгуу банки (ИРИБ) менен үч келишимдин долбоорун жактырды. Бул келишимдер көмүр кычгыр газдарын каржылоо боюнча иштерди камтыйт жана өлкөнүн туруктуу энергетиканы өнүктүрүүсүнө багытталган.
Бишкектеги «Энесай-1» турак жай куралынын тургундарынын арасында жылуулук насостарынын артыкчылыктары жана аларды орнотуу үчүн мамлекеттик арзандатуу кредитин алуу шарттары боюнча маалыматтык жолугушуу өткөрүлгөн. Адистердин маалыматы боюнча, тургундарга 6% жылдык пайыздык чен менен 1 миллион сомго чейин кредит алуу мүмкүнчүлүгү айтылган.
Экономика жана коммерция министрлигинин орунダル насыя министри Беназир Нурланова Бүткүл дүйнө банкынын Кыргызстандагы мамлекеттик ишканалар секторундагы реформаларды ишке ашыруу боюнча жолугушуу өткөрдү. Талкуулардын негизги темаларына мамлекеттик активдерди натыйжалуу пайдаланууну жогорулатуу, корпоративдик башкаруунун заманбап ыкмаларын киргизүү жана атаандаштык чөйрөнү өнүктүрүү киришти. Тараптар экономикалык реформаларды улантууга даярдыгын подтвердишти.
Казакстандын президенти Касым-Жомарт Токаев Туркменистанда өткөн биринчи Каспий экология саммитинде сүйлөшүү өткөрүп, Каспий көлү азабына кабылып, Арал көлүнүн тагдырына окшош келиши мүмкүн экендиги тууралуу 경고사р жасады. Ал көлү сактап калуу боюнча бир нече чараларды сунуштады.
Дүйнөлүк банктин октябрь айындагы отчету боюнча Кыргызстандын 2026-жылы бюджеттик профицити 1,7% ВД түзөт деп болжолдогон. Бул көрсөткүч 2025-жылы болжолдон 1 пайыздык пункт менен төмөн. Ушул төмөндөшү жогорку билим берүү жана саламаттык сактоо тармактарындагы кызматкерлердин эмгек акысын жогорулатууга кетип жаткан чыгымдардын көбөйүшү, ошондой эле ифраструктуралык долбоорлорду ишке ашыруу менен байланыштуу деп түшүндүрүлгөн.
Дүйнөлүк банк отчету боюнча, Кыргызстандагы курулуш кредиттеринин портфели июнь айынын жыйынтыгы боюнча жылдык салыштырууда эки эседен ашык өскөнү айтылат. Кыргыз Республикасынын Улуттук банкынын маалыматы боюнча, 2026-жылдын июнь айынын аягына карата коммерциялык банктардын курулушка берилген кредиттердин портфели 31,3 млрд сомго жеткен, бул өткөн жылдын көрсөткүчүнөн 2,1 эсе жогору.
Дүйнөлүк банктин талдоочуларынын октябрь айындагы отчету боюнча, мамлекеттик инвестициялар Борбор Азияда курулуш буусун улантууда деп белгиленди. Кыргыз Республикасындагы негизги капиталга болгон инвестициялар 2026-жылдын жарымында болжол менен 60%га өскөнү айтылган. Бул өсүш Кыргызстан-Кытай-Өзбекстан темир жолу жана Рогун ГЭС сыяктуу ири долбоорлор менен байланыштуу.
Дүйнөлүк банк аймактык экономикалардын перспективалары боюнча октябрь айындагы отчетто Россиядан Кыргызстанга акча которуулардын төмөндөшүнүн себебин түшүндүрдү. Авторлор бул төмөндөшү мигранттарды жумуга кетирүү ылдамдыгынын төмөндөшү жана курулуш сыяктуу мигрант эмгеги кеңири колдонулган секторлордогу активдүүлүктүн жайлашышы менен байланыштуу деп эсептешет.
Оорулардын алдын алуу департаменти жана мамлекеттик санитарно-эпидемиологиялык көзөмөр боюнча адистер эки медицина лабораториясынын капитальный оңдоосу үчүн техникалык баалоо жүргүзгөн. Бул модернизациялык иштер Бүткүл дүйнө банкынын каржылоосу менен жүргүзүлүп жаткан «Бирдиктүү ден соолук» эл аралык долбоорунун катышы болуп саналат.
Бишкекте Кыргыз Республикасынын Туризмди өнүктүрүү мамлекеттик агенттигинин өкүлдөрү Бүткүл дүйнө банкинин өкүлдөрү менен туризм тармагына инвестиция тартуу мүмкүнчүлүктөрүнө байланыштуу жумушчу жолугушуу өткөрүүдө. Тараптар өнүктүрүүнүн артыкчылыктуу багыттарын жана жеке бизнести колдоо механизмдерин карап чыккан.
Кыргызстандын Экономика жана коммерция министрлиги менен Дүйнөлүк банктын тобу маалымдаганга ылайык, альтернативдик инвестициялоо тармагындагы кызматташтыкты өнүктүрүү боюнча келишимге кол койду. Бул кызматташуунун максаты — жеке секторду каржылоо мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүү, ошондой эле стартаптар жана инновациялык долбоорлор үчүн мыйзамдык негиз түзүү болуп саналат.
Бьюфорд Банк (Всемирный банк) отчету боюнча Кыргызстан экономикасынын 2027-жылы 7,3% өсүш көрсөткөнү айтылды. Бул болжол мурда берилген баалоодон жогору. Жарандык сектордогу мамлекеттик кызматкерлердин эмгек акысынын кескин өсүшү байкалып жатат.
Бишкекте Бүткүл дүйнө банкынын жана ДСБнын курамында уюштурулган аймактык семинар башталып, Борбор Азия өлкөлөрүндө саламаттыкты сактоону каржыло системаларын бекемдөө маселесине арналды. Кыргызстандын саламаттык сактоо министри Дамир Осмонов бул иш-чарада каражаттын көлөмү гана эмес, ошондой эле медицинанын сапатын жана жеткиликтүүлүгүн жогорулатуу үчүн аларды бириктирүү механизмдеринин маанилүүлүгүн белгилеген.
Эң чоң дүйнөлүк банктин акыркы отчету боюнча, Кыргызстан электр энергиясынын өндүрүш чыгымдары боюнча эсептелгенде, жасалма интеллект үчүн дүйнөдө эң арзан эсептөөлөрдү чыгарууга жөндөмдүү болушу мүмкүн. Бул жогорку жөндөмдүүлүк аймактын гидроэнергетикалык потенциалы жана муссондук климаты менен байланыштуу деп белгиленген.
Бүйрөк Банк (World Bank) Кыргызстандын 2026-жылы ИКПнын 9,6% өсүшү менен өсөрип жатканын болжолдоду. Бул көрсөткүч банктын апрельдеги болжолунан 3,5% жогору. Бул өсүш Кыргызстандын Борбор Азия аймагында эң жогорку темпте өсө турган экономикалардын бири болуу мүмкүнчүлүгүн көрсөтүп турат.
Бишкекте биринчи баскычтагы Академиялык инновациялык фонддун сынагынан ийгиликтүү өткөн алты субдолборду ишке ашыруу боюнча гранттык келишимдерге кол коюу аземи өткөрүлдү. Бул долбоорлор жогорку билим берүүдө сапатты жогорулатууга жана инновацияларды киргизүүгө багытталган.
Кыргыз Республикасынын Өзгөчө кырдаалдар министри Канатбек Чыныбаев Ысык-Көл облусуна болгон иш сапарынын алкагында бир катар социалдык жана куткаруу объектилеринин курулуш иштеринин жүрүшү менен таанышты. Министр жаңы өрт-куткаруу бөлүмүн, эки мектепти жана кар көчкү станциясын кыдырды.
Кыргызстандын чыгышында, Казакстан менен чектешкен жерде, өлкөбүздүн эң көрктүү өрөөндөрүнүн бири – Каркыра жайгашкан. Бул жердин кенен жашыл жайлоо, Тянь-Шандык тоо чокулары, таза суулары жана таза абасы саякатчылар үчүн эң жагымдуу жерлердин бири болот.
Всемирный банк Центральдык Азия өлкөлөрүнө сууларын башкаруу маселелерин чечүүгө жардам берүү үчүн $20 миллион бөлө тургандыгын билдирди. Бул каражаттар сууну пайдаланууну модернизациялоого жана трансчектик долбоорлорду санариптик эсепке алууга жумшалат.
Узген музей-заповеднигинде дүйнөлүк банк тарабынан каржыланган долбоор алкагында эки кабаттуу жаңы музей курулуп, Узген минаретинин айланасындагы аймак реконструкцияланат. Бул иш-чарага болжолдуу 4 миллион доллар бөлүнөт.
Кыргызстанда аба ырайын жакшыртуу максатында жаңы долбоор башталды. Мэрия калктын көмүр менен жылуулук берүү ыкмасын кайра карап, аларды заманбап жылуулук насосторун колдонууга үндөп жатат. Бул демилге дүйнөлүк банктын колдоосу менен ишке ашырылууда жана насыялык жеңилдиктер менен камсыз кылууда.
Ош шаарында жайгашкан тарыхый жана маданий маңызы бар «Сулайман-Тоо» музей комплекси толук масштабда реконструкцияланат. Долбоордун экспертизасы аяктап, курулуш сентябрь айынын аягында башталат. Проектти бүтүрүү 2028-жылга каралган жана ага жалпы 12,7 миллион доллар бөлүнүп, бул каражатты дүйнөлүк банк камсыздайт.
Бул баракта жазылгандан көбүрөөк билесизби? Толуктоо сунуштаңыз — жарыялаганга чейин текшерүүдөн өтөт.
Фактылардын булактары: Викиданные.
Кырлар — бир Story ичиндеги биргелешкен эскерүүлөр. Профилди ачуу үчүн түйүндү басыңыз.
КыргызстанӨлкө
БишкекШаар
Азиатский банк развитияУюм
Адылбек КасымалиевИнсан
Международный валютный фондУюмСадыр ЖапаровИнсан
КитайӨлкө
