Материалдар: 92
АКШнын президенти Дональд Трамп Иран менен болгон геосаясий каршылыктардан улам бензиндин баасы көтөрүлүп жатканын белгилеп, америкалыктарды муну кабыл алууга үндөдү. Ал мунун негизги себеби катары Тегерандын ядролук курал алуусуна жол бербөө максатын атады.
Иран менен Оман Ормуз кысыгында коопсуз деңиз жолун түзүү боюнча сүйлөшүүлөрдү үч айдан бери жүргүзүп, акырында макулдашууга келишти. Бул тууралуу Ирандын Тышкы иштер министрлигинин расмий өкүлү Исмаил Багаи билдирди.
АКШнын мурдагы президенти Дональд Трамп Ирандын жеңилишинөн кийин Ормуз кыйыгын өз өлкөсүнүн аймагы кылып жарыялай турганын айтты. Иран өкмөтүнүн жогорку өкүлдөрү мындай билдирүүлөрдү четке какып, кырдаалга каршылыгын билдирди жана Ормуз кыйыгынын башкарылышы гана Иранга таандык экенин баса белгиледи.
Улуттук статистика комитетинин маалыматына караганда, 2026-жылдын январь-май айларында Кыргызстанда жемиш-жемиштүү жана жашылча ширелеринин импорту баасы боюнча 2,5 эсе өскөнү катталды. Ал эми физикалык көлөм 10%га гана көбөйгөн. Кыргызстанга шире негизинен Казакстандан ташылып келүүдө.
Ормуз кысыгы дүйнөдөгү негизги энергетикалык маселелердин жүрүшү көзөмөлдөлүп жаткан стратегикалык суусу жолу болуп эсептелет. АКШ бул кысыктын толук көзөмөлүндө экенин билдирсе, Тегеран эскалация болушу мүмкүн деген эскертүү жасоодо. Сооданын азайышы жана нефть жеткирүүлөрүнө түзүүчү коркунучтар дүйнөлүк отун бааларына таасир этиши мүмкүн.
Brent маркасындагы мунайдын октябрь айына карата фьючерс баасы Лондонун ICE биржасында 11-августта 2,62% жогорулап, баррелине 90,02 долларды түздү. Баанын өсүшү АКШ менен Иран арасында улантылып жаткан чыңалуу жана тынчтык сүйлөшүүлөрүнүн натыйжа бербеши менен байланыштуу.
АКШ президенти Дональд Трамп НАТО саммитинен чыгып баратканда, Иран тараптан келип жаткан коркунучка байланыштуу Секреттик кызматтын жана аскерлердин сунушу менен учактын түрүн жашыруун алмаштырганын билдирди. Бул чалгын маалыматтардын негизинде жасалган коопсуздук чарасы экенин Трамп журналисттерге айтып берди.
The Wall Street Journal басылмалары билдирди, Иран Ислам Республикасы АКШнын инфраструктурасына жана аскери объектилерине 2000ден ашык сокку уруучу операцияларды жүргүзүп, 13 миллиард долларга жеткен ири зыян келтирген.
АКШнын мурдагы президенти Дональд Трамп Ирандан акыркы 50 жыл ичинде болгон конфликттер үчүн финансылык компенсация төлөөнү талап кылып жатканы боюнча билдирүү жасады. Бул билдирүү Тегерандын Израиль жана АКШ менен болгон азыркы аскердик жаңжал үчүн репарация талап кыла турганы тууралуу кабарлардан кийин айтылды.
Ирандын Тышкы иштер министрлигинин расмий өкүлү Эсмаил Багаи Киевдин Ирандын кемесине байланыштуу окуя боюнча түшүндүрмөлөрүн кабыл албай тургандыгын билдирди. Иран келтирилген зыянды өтөө үчүн компенсацияны талап кылып, каршылык чараларын көрүү мүмкүнчүлүгүн эскертти.
Ирандын мамлекеттик Mehr агенттиги Моджтаба Хаменеи өлкөнүн жогорку лидери кызматына дайындалгандан кийин анын катышуусундагы биринчи видеону жарыялады. Бул окуя Ирандын ички саясатынын контекстинде кеңири көңүл бурду.
АКШ тарабынан кайра жанданган деңиз блокадасынан улам Ирандын негизги экспорттук терминалы болгон Харк аралындагы мунайды жүктөө иштери дээрлик токтоп калды. Бул Оман булуңу аркылуу кеме каттамдарынын үзгүлтүккө учурашына байланыштуу болуп, Иран экономикасына олуттуу басым көрсөтүүдө.
