Материалдар: 56
Туркменбашы шаарынан ММК лидерлеринин чогулушууга башталат. Ушул чогулушуу ММКнын 35 жылдыгына манок болот. Эксперттердин айтымында, 90-жылдардын башында түзүлгөн кызматташуу механизмдери жаңы геосаясий реалдуулукта өтө керектүү болуп калган. Ал эми бул жолу ММКнын чогулушууга Кыргызстандын Президентинин өкүлдөрү менен кошо Ирандын Президенти Масуд Пезешкиан да кошулуп, тарыхый алгачкы жолу катышып жатат.
Кыргызстандын Президенти Садыр Жапаров жумуш сапарынын алкагында Туркменистанга келип түшкөн. Жапаровдун борту Туркменбашынын эл аралык аэропортуна индеткен. Анын келишин Туркменистандын Министрлер Кабинетинин төрагасынын орунダルмы, Эл аралык иштер министри Рашид Мередов куттуктап күткөн. Жапаровдун бул сапарынын алкагында Борбор Азиянын мамлекеттеринин лидерлериндин консультативдик жолугушуусу жана ММКнын мамлекеттеринин лидерлеринин кеңеши өтөт.
Кыргызстандын президенти Садыр Жапаров 8-9-октябрь күндөрү Туркменистанга жумуш сапарына келиши пландалып жатат. Ушул сапардын курамында Борбор Азия жана Азербайджан лидерлеринин жолугушуусу, ошондой эле ММД мамлекеттеринин башчыларынын кеңешинин жыйыны өтөт. Жыйындарда соода, транспорт, энергетика жана экология сыяктуу аймактык маанилүү маселелер талкууга алынат.
Улуттук статистика комитетинин маалыматтарына ылайык, Кыргызстандын лук жана сарымсак экспорттору январь-июль айлары аралыгында 53,1%га көбөйүп, акчалай эсеп менен 2,1 миллион долларга жеткен. Бирок, натуралдык көлөм боюнча жеткирүүлөр 11,4%га төмөндөйгөн. Эң ири экспорт багыттары Польша болуп саналат, ал эми Россияга болгон жеткирүүлөр 2,2 эсе кыскаарган.
Кыргыз Республикасынын транспорт жана коммуникациялар министринин орунダルмы Бактылуу Аскар Уулу Момбеков өлкөнүн ири жол долбоорлору жана темир жолдун курулуш мөөнөтү жөнүндө маалымат берди. Анын айтымында, Кытай–Кыргызстан–Өзбекстан темир жолу 2030-жылыга чейин ишке киргизилиши пландалып жатат. Ошондой эле, жаңы айланып өтүү жолдору, акы төлөнүүчү жолдор, туннелдер жана айырмалоолор куруу, ошондой эле Кыргызстандын деңиз ташууларына жетүү мүмкүнчүлүктөрү да талкууланган.
2026-жылдын январь-май айларында Кыргызстан алюминийден жасалган буюмдардын импортун 17,9%га кыскартып, болжол менен 1,8 миң тонна товар алганы белгиленди. Товарлардын негизги булагы Кытай бойдон калууда, бирок Казакстан жана Россиядан келген импорттун көлөмү өстү.
Кыргызстандын ишкерлеринин Түркмөнстандын Мамлекеттик товарлык-чийки заттар биржасында текстиль продукциясын сатып алуу боюнча эки келишими түзүлдү. Жалпы сумма 21 миң 796 доллардан ашык болуп, контракттар экспорттук жеткирүүлөрдү камтыйт.
Тажикстандын президенти Эмомали Рахмондун Борбор Азияда жаңы нефть кайра иштетүү заводун куруу сунушунан кийин адистер маселени терең караш керектигин белгилеп, чыныгы көйгөй чийки заттын жетишсиздиги жана рыноктун жоктугу экенин айтышат.
Туркменстан жана Афганстандын делегациялары ТАПИ газ өткөрүүчү түйүндүн ишке ашырылышы боюнча документтерге кол коюшту. Андан тышкары, Афганстандын Герат провинциясына газ жеткирүү жана заманбап газ таркатуу системасын куруу макулдашылды.
Кыргызстандык окумуштуулар 2026-жылы Алтай крайында жана Алтай Республикасында башталган «Чоң Алтай: түрк мурасы» эл аралык этнографиялык экспедициясына катышууда. Бул топ беш мамлекеттен келет жана алтай менен Борбор Азия калктарынын этнокультурдук окшоштуктарын изилдөөнү максат кылат.
Климатолог Зоя Кретованын айтымында, Кыргызстанда акыркы 50 жылда орточо аба температурасы 1,3 градуска жогорулап, бул дүйнөлүк орточо көрсөткүчтөн да жогору болду. Адистер климаттык тобокелдиктердин, өзгөчө айыл чарбасы үчүн кургакчылыктын күчөшүн эскертишет.
2026-жылдын январь-май айларында Кыргызстан макарон азыктарын сыртка 2472 тонна экспорттоп, өткөн жылга караганда 34,6% көп көлөмдө товар жиберди. Негизги базар катары Тажикстан калууда, ошондой эле Казакстан менен Беларусь мамлекеттерине макарон товарларынын экспорту өсүүдө.