Кыргызстанда органдарды которуу боюнча операциялардын саны жүзден ашты, ал эми мамлекеттик ооруканаларда боорду которуу иштери да ийгиликтүү башталууда. Бирок, хирургиялык көндүмдөрдү өздөштүрүү гана жетишсиз, анткени донорлорду табуу, операциядан кийинки реабилитация жана бейтаптарды көзөмөлдөө сыяктуу маселелер дагы деле курч бойдон калууда.
Донорлордун өтө аздыгы
Ош мамлекеттик университетинин медициналык клиникасынын трансплантация бөлүмүнүн башчысы Бексултан Сейитбек уулунун айтымында, донорлордун жетишсиздиги өтө чоң. Ал бейтаптардын операцияга жетүү мүмкүнчүлүгү төмөн экенин белгиледи.
Бейтаптардын натыйжалуулугу
Адистин түшүндүрмөсүнө көрө, кээ бир бейтаптардын донору жок же медициналык каршы көрсөтмөлөрү бар. Эгерде каршы көрсөтмөлөрү бар адамдардан орган алынса, анда ал бейтаптын ден соолугуна зыян алып, аны майып кылып коюшу мүмкүн.
Трансплантация үчүн талаптар
Өлүктүн донор катары колдонуусу мүмкүнчүлүктөрдү кеңейтет, бирок бул үчүн белгилүү шарттар аткарылышы керек. Мисалы, жүрөгү токтоп калган адамдар донор боло алышпайт. Алар негизинен инсульт же мээнин шишиши сыяктуу неврологиялык себептерден улам ооруканага түшкөн, бирок боордору жана бөйрөктөрү дени сак болушу шарт.
Трансплантацияны өнүктүрүү үчүн биринчи кезекте жакшы жана адилеттүү каржылоо керек. Экинчиден, кадрлар зарыл — аларды нөлдон үйрөтүп, чет өлкөгө ординатурага жиберүү керек.
Бейтаптардын коомчулугунун өкүлү Нигинанын тажрыйбасы көрсөткөндөй, кыргызстандык бейтаптар кээде операцияны арзан баада жасаш үчүн чет өлкөгө, мисалы, Индияга кайрылууга мажбур болууда. Ал жерде операциянын баасы 17 миң доллардан башташат.












