Экономиканын өсүү темпи жогору болгону менен, анын маанилүү бөлүгү иш жүзүндөгү өндүрүштүн көбөйүшү эмес, тескерисинче, мурда көлөкөдө калган операциялардын расмий статистикага кириши. Чукиндин айтымында, жылдык 12% өсүштүн болжол менен 6%ы көмүскөдөн чыгуунун натыйжасы.

Шарттуу түрдө айтканда, жылына 12% өсүштүн ичинен, менимче, 6%ы көмүскөдөн чыгуу. Ал жерде иш жүзүндөгү өсүш болгон жок, жөн гана накталай акча кассалык эмес акчага айланды жана биз аларды көрүп, эсептеп чыктык.
Алмас Чукин, «О!Банк» ААКтын директорлор кеңешинин төрагасы

QR-код аркылуу которуулар өткөн жылы дээрлик 1 трлн сомду түзгөн, ал эми быйыл бул сумма алты айдын ичинде эле ашып кеткен. Бул көрсөткүч кассалык эмес төлөмдөрдүн канчалык тез жайылып жатканын айгинелейт.

1 трлн сом QR-код аркылуу которуулардын көлөмү 2024-жылы

Өткөн жылы QR-код аркылуу которуулар дээрлик 1 трлн сомду түзгөн, ал эми быйыл бул сумма алты айдын ичинде эле ашып кеткен.

Чукин банк секторундагы абалга да токтолду. Мамлекет эки мамлекеттик банктын капиталына 60 млрд сомдон кошумча салган. Банк секторунун капитал жетиштүүлүгүнүн коэффициенти жалпысынан абдан жогору, бирок мамлекеттик банктарды эсепке албаганда ал кыйла төмөн.

Банктарда ашыкча ликвиддүүлүк бар, бирок кредит берүү мүмкүнчүлүктөрү чектелүү. Керектөө кредиттери жана доллар менен кредит берүү жогорулатылган ченемдер менен кармалып турат, ал эми бизнести кредиттөө бекем күрөөнү талап кылат. Жаңы баштаган ишкерлерде, өзгөчө жогорку технологиялар тармагында, мындай активдер жок.

Бизнести кредиттөөнү биз XIX кылымдын эрежелери менен жүргүзүп жатабыз.
Алмас Чукин, бизнести кредиттөөнүн эскирген ыкмалары тууралуу

Мындан тышкары, Чукин камсыздандырууга чегерүүлөрдү көбөйтүү маселеси талкууланып жатканын эске салды. Бул чара банктардын чыгымдарын көбөйтүп, кредит берүү шарттарын ого бетер татаалдаштырышы мүмкүн.

Ошентип, экономиканын өсүшүнүн олуттуу бөлүгү кассалык эмес төлөмдөрдүн кеңири жайылышына байланыштуу болуп жатат. Бирок банк секторунун институционалдык чектөөлөрү жеке капиталдын агымын жана бизнестин өнүгүшүн тежеп турат.