Казакстанда жыл башынан бери маалымат алмашууну жана көз карандысыз маалымат каражаттарын тыюу салуу боюнча мурда болбогон масштабдагы кампания жүрүүдө. Бул аракеттер санариптик чөйрөдө, өзгөчө Meta жана YouTube платформаларындагы алгоритмдердин уязвимдуулугунан улам кыйла күч алган.
Өкмөт тарабынан жаңы санариптик тактикалар колдонулуп, көз карандысыз медиа өкүлдөрүн үндүрбөй калдырууга, ошондой эле редакцияларды дискредитациялоого аракет кылынууда.
Дипфейктер жана клондордун колдонулушу
Июлдун 23үндө YouTube платформасында журналист Динара Егеубаеванын атына фейк канал – DINARION ачык болду. Бул каналда журналисттин атынан жалган маалыматтар жарыяланды. Бул мисал өлкөдө санариптик куугунтукка каршы күрөшүүнүн катуу зарылдыгын көрсөтүүдө.
Мындай аракеттер маалымат каражаттары арасындагы ишенимди түшүрүп, маалымат алууну кысымга алууда. Санариптик эркиндиктин шектүү жагдайда болушу жарандардын маалыматка жеткиликтүүлүгүн чектейт.
Алгоритмдердин ролу жана жоопкерчилик
Meta жана YouTube сыяктуу ири платформалардын алгоритмдеринин уязвимдуулуктары мамлекеттик цензурага ыңгайлуу шарт түзүп жатат. Бул платформалар өздөрүнүн алгоритмдерин жакшыртып, орун алган кырдаалдарга ачык жана жооптуу мамиле кылуу зарыл.
Казакстандагы окуялар дүйнө жүзүндөгү медиа эркиндигине жана санариптик эркиндикке коркунуч туудургандыгын эскертет.
