Жогорку Кеңештин Соттук-укуктук маселелер, мыйзамдуулук, кылмыштуулук менен күрөш жана коррупцияга каршы күрөш боюнча комитети көчөй автомобилдердин одометр показателин өзгөртүү үчүн жоопкерчилик жөнүндөгү мыйзам долбоорун биринчи окууда карап чыгууга алып койду. Депутаттар жана укук коргоо органдарынын өкүлдөрү мындай нормаларды колдонуу үчүн зарыл механизмдердин жоктугун белгилешкен.
Долбоор, одометр показателин жасалма өзгөртүү жана автомобилдин чыныгы жүрүү аралыгы жөнүндө маалыматтарды бузуу үчүн жоопкерчилик киргизүүнү карап турат.
Дастан Бекешевдин айтымыша ылайык, колдонулган автомобилдердин рыногунда сатуучулар унааны кымбат сатуу үчүн жүрүү аралыгын азайтуу учурлары кездешет. Бул учурда унаанын баасы көбүнчө одометрдин көрсөткүчтөрүнө көз каранды болот.
Депутат белгилегендей, бузулган жүрүү аралыгы сатып алуучуларды унаанын абалы, калган ресурсу жана рыноктогу баасы жөнүндө алдайт. Бул ишенимдүү эмес сатуучуларга артыкчылык берет жана колдонулган унаалар рыногуна ишенимди жогорулатат.
Эмне үчүн долбоор карап чыгууга алынып койду?
Дастан Бекешевдин маалыматы боюнча, министрлер кабинети демилгечинин демилгеси боюнча терс корутунду берген. Ал бир бөлүгү менен макулдугун билдирип, учурда Кыргызстанда жүрүү аралыгын ишенимдүү аныктоого мүмкүндүк бере турган системанын жоктугун белгиледи.
Унаалардын жүрүү аралыгын өзгөртүү — бул экинчи рынокто кеңири таралган алдамчылык схемасы. Мисалы, Lalafo сыяктуу интернет платформаларда да 2,5 миң сомго сандарды өзгөртүү сунушталат.
Тартиптүү маалыматтарды фиксациялоо үчүн иштеген механизмдердин жоктугуна байланыштуу, министрлер кабинети терс корутунду берген. Бул жерде Ички иштер министрлигинин өкүлдөрү жана парламентчилер да макул болушкан.
Ички иштер министрлигинин төрагасы Адылбек Бийбосунов, жүрүү аралыгынын баштапкы базасы жок болсо, бузуу фактысын аныктоо техникалык жактан мүмкүн эмес экенин баса белгиледи. Ал кошумча текшерүүлөр сатуучуларды көлөкөге алып кетип, бааларды көтөрө тургандыгын коштоого кошумча кылды.
Ушуга жооп катары, Дастан Бекешев министрлер кабинетине ар бир кайра каттоодо VIN-код боюнча жүрүү аралыгын фиксациялаган унаалардын электрондук тарыхын түзүүнү сунуштады, бул казакстандын тажрыйбасына окшош.
