Ар бир үйгө суу. Кыргызстан толук камсыздоого жакындап жатат

‹›

Региондорду өнүктүрүү жана калкты таза ичүүчү суу менен камсыз кылуу – бул өлкөнүн туруктуу келечеги үчүн маанилүү милдеттер. Жашоо борбор шаарда жана ири шаарларда гана эмес, айылдарда да орун алат, ал жерде инфраструктура маселелери өзгөчө актуалдуу. Ошондуктан мамлекет суу камсыздоо жана суу чыгаруу системаларын модернизациялоого өзгөчө көңүл бурууда.

Кыргызстанда суу менен камсыздоо маселеси дайыма өлкө жетекчилигинин көзөмөлүндө. Президент Садыр Жапаров Ош облусуна болгон жумушчу сапары учурунда жергиликтүү тургундар менен жолугушуп, таза сууга жетүү маселелерин талкуулады. Ал өлкөдө ири инфраструктуралык долбоорлор ийгиликтүү ишке ашырылып жатканын белгиледи. Ош шаарында Европалык реконструкция жана өнүктүрүү банкынын колдоосу менен 14 миллион еврого суу камсыздоо жана канализация системасын модернизациялоо долбоору аяктаган. Учурда 8 миллион еврого бааланган тазалоо курулмаларын кеңейтүү боюнча долбоордун үчүнчү этабы башталды. Жакынкы жылдарда Ош шаарын таза ичүүчү суу менен камсыз кылуу маселеси толугу менен чечилет деп күтүлүүдө.

Шамшиддин Халов, Кыргыз Республикасынын ичүүчү суу менен камсыздоо жана суу чыгаруу башкармалыгынын жетекчиси, республикада калкты таза ичүүчү суу менен камсыз кылуу боюнча долбоорлордун ишке ашырылышы тууралуу маалымат берди. Улуттук статистикалык комитеттин маалыматына ылайык, 90-95% айылдар таза суу менен камсыздалган. Бирок, сапаттуу ичүүчү суу менен камсыздоо деңгээли 70-80%ды түзөт.

Халов өлкөдө эски системаларды жаңылоо жана калыбына келтирүү боюнча масштабдуу иштер жүрүп жатканын айтты. 2030-жылга чейин 388 айыл жана 13 шаардагы суу камсыздоо системаларын реконструкциялоо пландалууда. Негизги максат – сууга жетүүнү камсыз кылуу менен катар, анын сапатын жана колдонуу шарттарын жакшыртуу.

Эгер мурда айылдарда көчөдөгү колонкалар колдонулса, азыркы учурда суу турак жайларга түздөн-түз тартылууда. Санитардык шарттарды жакшыртуу жана гигиенаны жогорулатуу боюнча иш-чаралар да жүргүзүлүүдө. 2030-жылга чейин бул иштердин көпчүлүгү аяктайт деп күтүлүүдө.

Международдык өнөктөштөр жана донордук уюмдар долбоорлорду ишке ашырууда маанилүү роль ойнойт. Кыргызстан Азия өнүктүрүү банкы, Азия инфраструктуралык инвестициялар банкы, Ислам өнүктүрүү банкы, Саудия өнүктүрүү фонду жана башка уюмдар менен активдүү кызматташууда. Ошондой эле, республикалык бюджеттен финансылык колдоо көрсөтүлүүдө.

Учурда 300дөн ашык айылда курулуш долбоорлорун баштоо үчүн сметалык документтер даярдалууда. Халов суу чыгаруу маселелерине да көңүл бурулуп жатканын белгиледи. 2026-2036-жылдарга карата канализация системаларын куруу жана модернизациялоо, ошондой эле жугуштуу сууларды тазалоо курулмаларын куруу пландалууда. Бул экологиялык жана санитардык маселелерди комплексдүү чечүүгө мүмкүндүк берет.

Таза ичүүчү суу менен камсыздоо боюнча акыркы маалыматтарга ылайык, Баткен облусунда 222 айылдын 85и таза суу менен камсыздалган. Жалал-Абад облусунда 468 айылдын 101и, Нарын облусунда 144 айылдын 75и, Ош облусунда 521 айылдын 248и, Талас облусунда 93 айылдын 64и, Чүй облусунда 311 айылдын 102си, Иссык-Көл облусунда 195 айылдын 103и таза суу менен камсыздалган.

Ошентип, Кыргызстан бардык региондорду сапаттуу ичүүчү суу менен камсыз кылууга багыт алып, инфраструктураны модернизациялоо, инвестиция тартуу жана узак мөөнөттүү программаларды ишке ашыруу аркылуу калктын жашоо шарттарын жакшыртууга умтулууда.